Πώς ο σχεδιασμός φωτισμού μεταμορφώνει το σπίτι σας, σύμφωνα με την αρχιτεκτόνισσα Ζωή Αντωνιάδη
Στο σχεδιασμό ενός σπιτιού, κάθε στοιχείο φωτός μετράει. Η αρχιτεκτόνισσα Ζωή Αντωνιάδη βλέπει τον φωτισμό ως εργαλείο που οργανώνει τον χώρο, αναδεικνύει υλικά και δημιουργεί ατμόσφαιρα. Από την αρχή, κάθε επιλογή φωτισμού γίνεται μέρος της συνολικής σύνθεσης.
Μαζί με την ομάδα της στο αρχιτεκτονικό γραφείο Archzone -τις interior designers Δήμητρα Δημητρίου, Δάφνη Δεστούνη και Αγγελική Παναγιωτοπούλου-εντάσσει τον φωτισμό ήδη από τη φάση του concept design. «Ο σχεδιασμός αποτελεί βασικό στοιχείο της αρχιτεκτονικής σύνθεσης», μάς εξηγεί.
Από τα πρώτα στάδια, «εξετάζουμε πώς το φως οργανώνει τη ροή των κινήσεων, δημιουργεί ιεραρχήσεις στον χώρο και αναδεικνύει τα υλικά και τις επιφάνειες», ενώ, όπως σημειώνει, «ο φωτισμός λειτουργεί ως δομικό στοιχείο της χωρικής εμπειρίας».
Πώς ο σχεδιασμός του φωτισμού αναβαθμίζει κάθε σπίτι
Η σχέση φυσικού και τεχνητού φωτός αντιμετωπίζεται ως κάτι ζωντανό.
«Η σχέση φυσικού και τεχνητού φωτισμού προσεγγίζεται ως μια δυναμική ισορροπία», τονίζει. Η μελέτη του προσανατολισμού και της διαδρομής του ήλιου μέσα στη μέρα δεν είναι τεχνική λεπτομέρεια, αλλά τρόπος κατανόησης του χώρου. «Στόχος είναι να δημιουργείται μια αίσθηση συνέχειας μεταξύ ημέρας και νύχτας, όπου το τεχνητό φως διατηρεί την ποιότητα και την ατμόσφαιρα του χώρου», συμπληρώνει.
Στην πράξη, αυτό μεταφράζεται σε επίπεδα φωτισμού που συνεργάζονται. «Ο γενικός φωτισμός διαμορφώνει τη βασική φωτεινότητα και την αντίληψη του χώρου. Ο αρχιτεκτονικός φωτισμός ενσωματώνεται στη δομή του χώρου και αναδεικνύει γεωμετρίες, επιφάνειες και υλικά, αποτελώντας μέρος της αρχιτεκτονικής σύνθεσης.
Ο διακοσμητικός φωτισμός λειτουργεί συμπληρωματικά, δημιουργώντας σημεία εστίασης και ενισχύοντας την ατμόσφαιρα του χώρου». Το αποτέλεσμα; «Χώροι με βάθος, ρυθμό και σαφή χωρική ταυτότητα».
Σε ένα μικρό διαμέρισμα, ο φωτισμός γίνεται εργαλείο αρχιτεκτονικής διόρθωσης. «Μέσα από γραμμικές διαδρομές φωτός, έμμεσο φωτισμό και στοχευμένες πηγές δημιουργούνται οπτικές φυγές και ενισχύεται η αίσθηση βάθους», εξηγεί η Ζωή Αντωνιάδη. Παράλληλα, «με τη σωστή ιεράρχηση των πηγών φωτός, ακόμη και ένας περιορισμένος χώρος μπορεί να αποκτήσει μεγαλύτερο βάθος, σαφέστερη χωρική οργάνωση και μια πιο ανοιχτή, ισορροπημένη αίσθηση».
Το φως επηρεάζει τελικά το πώς ζούμε το σπίτι μας. «Η διαβάθμιση της έντασης, η θερμοκρασία του φωτός και η κατεύθυνση των πηγών δημιουργούν διαφορετικές ποιότητες χώρου μέσα στη διάρκεια της ημέρας», σημειώνει η Ζωή. Τα υλικά, οι υφές και τα χρώματα αναδεικνύονται διαφορετικά σε κάθε στιγμή, δίνοντας στο ίδιο περιβάλλον πολλαπλές εκδοχές.
Στο Floating Lights, ένα ρετιρέ στο Μεταξουργείο που ανακαίνισε το Archzone, αυτή η λογική γίνεται κυριολεκτική. «Ο φωτισμός αποτέλεσε τον πυρήνα της σχεδιαστικής ιδέας, με τον φωτοσωλήνα να διαμορφώνει τη γεωμετρία του χώρου και να κατευθύνει το βλέμμα προς τη θέα της πόλης», λέει.
Η τεχνολογία έχει ανοίξει νέες δυνατότητες, χωρίς να ακυρώνει τη βασική αρχή του σχεδιασμού. «Η εξέλιξη της τεχνολογίας LED έχει αλλάξει σημαντικά τον τρόπο που σχεδιάζουμε τον φωτισμό», λέει, τονίζοντας παράλληλα ότι «η χαμηλή ενεργειακή κατανάλωση συμβάλλει σε πιο βιώσιμες λύσεις». Τα smart συστήματα επιτρέπουν σενάρια φωτισμού που ακολουθούν τον ρυθμό της καθημερινότητας -από εργασία μέχρι χαλάρωση.
Ο φωτισμός αποτελεί ίσως το πιο ευέλικτο εργαλείο ενός αρχιτέκτονα. «Ο ίδιος χώρος μπορεί να μεταβάλλεται μέσα στη διάρκεια της ημέρας, από δυναμικός και λειτουργικός σε πιο ήρεμο και ατμοσφαιρικό», υπογραμμίζει η Ζωή Αντωνιάδη.
Και κάπου εκεί βρίσκεται το ενδιαφέρον: ένα σπίτι που δεν μένει ποτέ ίδιο. Η προσεγμένη χρήση φωτός μεταμορφώνει κάθε σπίτι σε ζωντανό οργανισμό, γεμάτο χαρακτήρα, βάθος και κίνηση.