Πόσο ακόμα Balenciaga μπορεί να αντέξει ο Gucci;
Ο Gucci του Demna δεν είναι ανανέωση, είναι déjà vu με logo.
Κάποιος μάλλον μας τρολάρει. Αλλιώς δεν εξηγείται η δεύτερη κατά σειρά επίδειξη του νέου creative director του Gucci. Μια επίδειξη που έμοιαζε εξαρχής καταδικασμένη να ανακυκλώσει τον ίδιο κόσμο, τις ίδιες εμμονές, την ίδια «σκοτεινή» αισθητική που ο Demna κουβαλά σαν προσωπικό του uniform εδώ και χρόνια. Και κάπου εκεί αρχίζει το πρόβλημα.
Η Cruise συλλογή που έμοιαζε περισσότερο με Balenciaga παρά με Gucci
Ο χαρακτηρισμός «Guicciaga» από διεθνείς δημοσιογράφους της μόδας δεν εμφανίστηκε τυχαία. Ήταν ίσως η πιο εύστοχη περιγραφή για αυτό που είδαμε στην πασαρέλα. Γιατί αυτό που παρουσιάστηκε δεν είχε ίχνος έκπληξης, ούτε ένταση, ούτε δημιουργικό ρίσκο. Κυρίως, όμως, δεν είχε νέα ταυτότητα.
Ο Demna μοιάζει παγιδευμένος στην ίδια του την αισθητική. Oversized σιλουέτες, «θυμωμένα» layers, μια εμμονή με το non-gender styling, όγκος χωρίς ουσία και μια μόνιμη αίσθηση δυστοπίας που πλέον δεν σοκάρει κανέναν. Το έκανε στον Balenciaga. Το ξαναέκανε. Το ξαναείδαμε. Το εμπεδώσαμε.
Και εδώ γεννιέται το βασικό ερώτημα: Πόσες φορές μπορεί ένας σχεδιαστής να επαναλαμβάνει τον εαυτό του και να συνεχίζει να βαφτίζεται «καινοτόμος»;
Γιατί ναι, καλή είναι η «νταρκίλα». Τη χρειαζόμαστε απέναντι σε έναν υπερβολικά γυαλισμένο κόσμο μόδας που πολλές φορές μοιάζει ψεύτικος και αποστειρωμένος. Όμως υπάρχει μια λεπτή γραμμή ανάμεσα στην αισθητική πρόταση και στην κουραστική εμμονή. Και ο Demna φαίνεται να την έχει ξεπεράσει εδώ και καιρό.
Όταν η αντισυμβατικότητα γίνεται καρικατούρα
Δεν είναι μοντέρνο να αναλαμβάνεις έναν ιστορικό οίκο με τεράστια κληρονομιά αισθητικής και να τον μετατρέπεις σε προσωπικό σου moodboard. Ο Gucci υπήρξε συνώνυμο της ιταλικής κομψότητας, της σεξουαλικότητας, της πολυτέλειας με χαρακτήρα. Αυτό που βλέπουμε τώρα είναι μια μόνιμη προσπάθεια πρόκλησης μέσα από ατημέλητο χάος.
Και το πιο ειρωνικό; Τίποτα από όλα αυτά δεν μοιάζει πλέον προκλητικό.
Τα σχέδια κινήθηκαν ξανά μέσα από αρχειακές αναφορές του οίκου, όμως όχι με τρόπο ανανεωτικό. Αντιθέτως, μύριζαν «ναφθαλίνη». Επαναλήψεις ιδεών που έχουμε ξαναδεί από την πρώτη κιόλας μέρα της καριέρας του Demna.
Ακόμη και το casting έμοιαζε προβλέψιμο. Celebrities, ηθοποιοί, αθλητές, πλούσιες socialites και μοντέλα των ‘00s επιστρατεύτηκαν ξανά για να δημιουργήσουν τον γνωστό θόρυβο γύρω από το show. Μόνο που ούτε αυτό λειτουργεί πια ως φρέσκια ιδέα. Το είδαμε επανειλημμένα στον Balenciaga. Κάποτε είχε ενδιαφέρον. Σήμερα μοιάζει με copy-paste της ίδιας συνταγής.
Η Νέα Υόρκη της Chanel και η αποτυχημένη «νεοϋορκέζικη» φαντασίωση του Gucci
Ο Demna προσπάθησε εμφανώς να ακουμπήσει τον παλμό της Νέας Υόρκης και τη σύγχρονη νεοϋορκέζα γυναίκα. Όμως η προσέγγιση έμοιαζε επιφανειακή, σχεδόν καρικατουρίστικη.
Και εδώ η σύγκριση έρχεται αναπόφευκτα. Η Chanel του Matthieu Blazy, με το show της στο μετρό της Νέας Υόρκης, κατάφερε να αποδώσει αυθεντικά αυτή την ενέργεια. Υπήρχε ατμόσφαιρα, αφήγηση, ρυθμός. Στον Gucci, αντίθετα, υπήρχε απλώς styling overload και μια κουρασμένη προσπάθεια να μοιάσει «cool».
Είναι τελικά τόσο υπερτιμημένος ο Demna;
Η αλήθεια είναι πως ο Demna υπήρξε για χρόνια το αγαπημένο «κακό παιδί» της βιομηχανίας. Και η μόδα λατρεύει τα «κακά παιδιά». Οι μεγάλοι όμιλοι πιστεύουν ότι οι αντισυμβατικοί δημιουργοί μπορούν να φέρουν hype, θόρυβο και, κυρίως, πωλήσεις. Το ερώτημα είναι: Φέρνουν ακόμα;
Γιατί στον βωμό της αντιδιαφήμισης και της δήθεν πρωτοπορίας συχνά θυσιάζονται πραγματικά ταλέντα. Και μαζί τους, φυσικά, οι ίδιες οι πωλήσεις των brands.
Αξίζει να θυμηθούμε πως πριν από τον Demna, στον Gucci βρισκόταν ο Sabato De Sarno. Ένας σχεδιαστής σαφώς πιο «ήσυχος», αλλά με ξεκάθαρη πρόθεση να επαναφέρει την κομψότητα και τη σεξουαλικότητα που κάποτε είχε φέρει στον οίκο ο Tom Ford. Κι όμως, κατασπαράχθηκε σχεδόν αμέσως. Κατηγορήθηκε για χαμηλές πωλήσεις πριν καν προλάβει να χτίσει ολοκληρωμένα τη δική του ταυτότητα στον οίκο.
Την ίδια στιγμή, σύμφωνα με στοιχεία της Kering που δημοσίευσε η Vogue, οι πωλήσεις του Gucci συνεχίζουν να παρουσιάζουν πτώση, επιβεβαιώνοντας πως το πρόβλημα δεν λύνεται απλώς με ένα «θορυβώδες» δημιουργικό restart.
Ο Gucci χρειάζεται όραμα, όχι επανάληψη
Το «τρομερό παιδί» της μόδας ίσως χρειάζεται πλέον να επαναπροσδιορίσει όχι μόνο τη σχέση του με τον Gucci, αλλά και την ίδια του τη δημιουργική ταυτότητα. Γιατί η μόδα δεν έχει ανάγκη από σχεδιαστές που ανακυκλώνουν διαρκώς το ίδιο αισθητικό αφήγημα μέσα σε διαφορετικούς οίκους.
Χρειάζεται ανθρώπους με όραμα. Σχεδιαστές που καταλαβαίνουν την ιστορία ενός brand, τη σέβονται και ταυτόχρονα τη μεταφέρουν στο σήμερα χωρίς να τη διαλύουν.
Ο Gucci δεν χρειάζεται να γίνει Balenciaga για να θεωρηθεί relevant. Χρειάζεται απλώς να θυμηθεί ξανά ποιος είναι.