Ψυχολόγος εξηγεί: Τι αποκαλύπτει η φωτογραφία προφίλ σας στο WhatsApp για την προσωπικότητά σας
Η φωτογραφία που επιλέγουμε, ή αποφασίζουμε να μην δείξουμε, στο WhatsApp αποτελεί ένα μικρό σημείο καθημερινής ερμηνείας για το πώς παρουσιαζόμαστε στους άλλους.
Παρόλα αυτά, οι ψυχολόγοι τονίζουν ότι οι γρήγορες και αυθαίρετες κρίσεις για την προσωπικότητα κάποιου μέσα από μια φωτογραφία συχνά οδηγούν σε λανθασμένα συμπεράσματα.
Όπως εξηγεί η ψυχοθεραπεύτρια Μαίρη Παναγοπούλου, Msc,Ph.D.C. Organizational Psychology, πίσω από μια τόσο απλή επιλογή μπορεί να κρύβονται ανθρώπινες ανάγκες: ανάγκη για αναγνώριση, για έκφραση της ταυτότητας ή για παρουσίαση του εαυτού όπως τον αντιλαμβάνεται το ίδιο το άτομο.
Η απουσία φωτογραφίας και οι λανθασμένες εντυπώσεις
Ένα από τα πιο συνηθισμένα στερεότυπα είναι ότι όσοι δεν έχουν φωτογραφία στο WhatsApp είναι κλειστοί, επιφυλακτικοί ή αντικοινωνικοί. Ωστόσο, η πραγματικότητα είναι διαφορετική.
Η απουσία φωτογραφίας δεν σημαίνει απαραίτητα εσωστρέφεια. Μπορεί να σχετίζεται με λόγους ιδιωτικότητας, με πρακτικές επιλογές, με θέματα ασφάλειας ή απλώς με το γεγονός ότι το άτομο δεν δίνει ιδιαίτερη σημασία στη συγκεκριμένη ψηφιακή προβολή.
Η ψυχολόγος τονίζει ότι ένα από τα πιο συχνά λάθη είναι η γενίκευση: η μετατροπή μιας μεμονωμένης συμπεριφοράς σε συνολική περιγραφή της προσωπικότητας. Μάλιστα, μια τέτοια απλουστευτική ανάγνωση σπάνια είναι σωστή.
Τι μπορεί να κρύβεται πίσω από μια προσωπική φωτογραφία;
Η επιλογή μιας προσωπικής φωτογραφίας δεν είναι ποτέ ουδέτερη. Συχνά συνδέεται με την ανάγκη για κοινωνική σύνδεση, για αναγνώριση ή για έκφραση της ταυτότητας.
Πίσω από αυτή την επιλογή μπορεί να υπάρχει η επιθυμία να δείξει κανείς πώς νιώθει, τι τον ενδιαφέρει ή ποια στιγμή της ζωής του θεωρεί σημαντική. Η φωτογραφία λειτουργεί έτσι ως μια μορφή μη λεκτικής επικοινωνίας.
Δεν είναι απλώς μια φωτογραφία, αλλά ένας τρόπος να μεταδοθούν στοιχεία της προσωπικότητας και της συναισθηματικής κατάστασης χωρίς λόγια.
Η πραγματική και η επιθυμητή εικόνα του εαυτού
Η φωτογραφία που ανεβάζουμε δεν είναι πάντα μια “αντικειμενική” αναπαράσταση του εαυτού μας. Συχνά αποτελεί έναν συνδυασμό ανάμεσα σε αυτό που είμαστε και σε αυτό που θα θέλαμε να δείξουμε. Επιλέγουμε συνήθως φωτογραφίες που μας αντιπροσωπεύουν, αλλά ταυτόχρονα και εικόνες που θεωρούμε ότι δημιουργούν μια συγκεκριμένη εντύπωση στους άλλους.
Έτσι, η φωτογραφία προφίλ γίνεται μέρος μιας ευρύτερης διαδικασίας διαχείρισης της ταυτότητας, παρόμοιας με αυτή που συμβαίνει στην καθημερινή ζωή μέσα από την εμφάνιση, τη συμπεριφορά ή τον τρόπο επικοινωνίας. Το πρόβλημα εμφανίζεται όταν η αυτοεκτίμηση αρχίζει να εξαρτάται υπερβολικά από την εξωτερική επιβεβαίωση και την εικόνα που προβάλλεται.
Όταν η φωτογραφία αντικαθίσταται από σύμβολα ή ανωνυμία
Δεν χρησιμοποιούν όλοι προσωπική φωτογραφία. Πολλοί επιλέγουν τοπία, ζώα, σύμβολα ή καθόλου εικόνα. Αυτές οι επιλογές δεν έχουν μία ενιαία ερμηνεία. Μπορεί να εκφράζουν ανάγκη για ιδιωτικότητα, επιθυμία για απόσταση, προσωπικές αξίες ή απλώς αδιαφορία για την ψηφιακή προβολή.
Σε κάθε περίπτωση, καμία επιλογή δεν είναι “καλύτερη” ή “χειρότερη”. Αντίθετα, αντικατοπτρίζουν διαφορετικούς τρόπους με τους οποίους οι άνθρωποι σχετίζονται με την ψηφιακή τους παρουσία.
Γιατί κρίνουμε τους άλλους από μια φωτογραφία;
Παρότι γνωρίζουμε ότι μια φωτογραφία δεν μπορεί να αποδώσει την πολυπλοκότητα ενός ανθρώπου, ο εγκέφαλος λειτουργεί με τρόπο που ευνοεί τις γρήγορες εντυπώσεις.
Μέσα από ελάχιστα οπτικά στοιχεία, δημιουργούμε άμεσα υποθέσεις για την προσωπικότητα, τη διάθεση ή την αξιοπιστία του άλλου. Πρόκειται για έναν μηχανισμό που βοηθά στην ταχεία κατανόηση του περιβάλλοντος, αλλά συχνά οδηγεί σε λανθασμένες κρίσεις.
Στο τέλος, αυτό που νομίζουμε ότι βλέπουμε σε μια φωτογραφία λέει πολλές φορές περισσότερα για τις δικές μας προσδοκίες και προκαταλήψεις παρά για το ίδιο το άτομο.
