Από βιομηχανικό «φάντασμα» σε hotspot πολιτισμού: Το εντυπωσιακό Castor Place στον Πειραιά
Λίγα λεπτά από το κέντρο της Αθήνας, το Castor Place δίνει νέα ζωή στη βιομηχανική ιστορία του Πειραιά.
Ο Πειραιάς του 19ου αιώνα υπήρξε ένα από τα σημαντικότερα ναυτικά και εμπορικά κέντρα της Ελλάδας. Μετά την ανεξαρτησία από την Οθωμανική Αυτοκρατορία το 1821, η πόλη ανασχεδιάστηκε ως το σύγχρονο εμπορικό αντίβαρο της γειτονικής Αθήνας και γέμισε με ναυπηγεία, αποθήκες και βιομηχανικά κτίρια.
Στις δεκαετίες που ακολούθησαν, η περιοχή γνώρισε έντονες μεταβολές, από περίοδο μεγάλης ακμής μέχρι την παρακμή και την εικόνα ενός περάσματος προς τα πλοία για τα νησιά.
Το πρώην βιομηχανικό κτίριο που έγινε πολυχώρος πολιτισμού
Τα τελευταία χρόνια, όμως, ο Πειραιάς μοιάζει να ανακαλύπτει ξανά τη δημιουργική του ταυτότητα.
Παλιά βιομηχανικά κτίρια αποκτούν νέα χρήση, φιλοξενώντας γκαλερί, δημιουργικά γραφεία και πολιτιστικές δράσεις. Ανάμεσα στα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα βρίσκεται το Castor Place, ο νέος πολυχώρος εκδηλώσεων που σχεδίασε το αρχιτεκτονικό γραφείο MPNYC, τον οποίο ξεχώρισε το περιοδικό Wallpaper.
Στη βάση του έργου βρίσκεται μια πέτρινη αποθήκη του 19ου αιώνα, πάνω στην οποία προστέθηκε τη δεκαετία του 1990 μια αυστηρή, κυβιστική επέκταση, όταν το κτίριο μετατράπηκε σε νυχτερινό κέντρο. Ο Ανδρέας Κωστόπουλος, ιδρυτής της Manhattan Projects, περιγράφει στο Wallpaper το κτίριο ως «ένα πραγματικό αρχιτεκτονικό Frankenstein». Όπως εξηγεί, «υπήρχε αυτή η λιθόκτιστη βάση από το 1800, καλυμμένη με έναν παράξενο σοβά, ενώ στο εσωτερικό τα πάντα ήταν βαμμένα μαύρα. Έμοιαζε με στοιχειωμένο θέατρο».
Στόχος της ανακαίνισης ήταν να απομακρυνθούν οι πρόχειρες επεμβάσεις προηγούμενων δεκαετιών και να δημιουργηθεί ένας σύγχρονος και ευέλικτος χώρος, ικανός να φιλοξενήσει από εταιρικά δείπνα μέχρι επιδείξεις μόδας και εκθέσεις τέχνης.
Η κεντρική αίθουσα ξεχωρίζει για την οροφή ύψους 12 μέτρων, τον περιμετρικό ημιώροφο και τα δάπεδα από τραβερτίνη. Οι τοίχοι καλύφθηκαν με λευκό φινίρισμα, μια επιλογή που, σύμφωνα με τον Κωστόπουλο, «ηρεμεί οπτικά τον χώρο και επιτρέπει να διαβαστούν όλες οι στρώσεις της ιστορίας του».
Μέσα από αυτή την προσέγγιση αποκαλύπτονται παλιά ανοίγματα, προσθήκες τούβλων και μεταλλικά δομικά στοιχεία που μαρτυρούν τις διαφορετικές περιόδους ζωής του κτιρίου.
Ιδιαίτερη φροντίδα δόθηκε και στη μεταγενέστερη κυβιστική προσθήκη της οροφής, η οποία αναβαθμίστηκε για καλύτερη ηχομόνωση και στεγάνωση. Παράλληλα, δημιουργήθηκε ένα μεγάλο κάθετο άνοιγμα που επιτρέπει στο φυσικό φως να πλημμυρίζει το εσωτερικό.
Για τον αρχιτέκτονα, ωστόσο, το στοιχείο που ξεχωρίζει περισσότερο είναι οι ειδικά κατασκευασμένες πόρτες από χυτό αλουμίνιο της καλλιτέχνιδας Στεφανίας Στρούζα. Οι αφαιρετικές χαράξεις τους είναι εμπνευσμένες από τη χαρτογράφηση του βυθού της θάλασσας, παραπέμποντας άμεσα στη ναυτική ιστορία του Πειραιά. «Είναι από τα αγαπημένα στοιχεία όλου του έργου. Για μένα αποτελούν το πραγματικό κόσμημα του κτιρίου», σημειώνει ο Κωστόπουλος.
Το Castor Place αποτυπώνει με χαρακτηριστικό τρόπο τη νέα εποχή του Πειραιά, όπου η βιομηχανική κληρονομιά συναντά τη σύγχρονη αρχιτεκτονική και τον πολιτισμό, μετατρέποντας παλιούς χώρους σε ζωντανά σημεία δημιουργίας και συνάντησης.