Πέθανε ο Στέλιος Ράμφος -Ο φιλόσοφος και συγγραφέας που αναζήτησε την Ελλάδα πίσω από την Ιστορία
Ο Στέλιος Ράμφος έφυγε στα 87 του, αφήνοντας πίσω ένα σημαντικό έργο και μια διαρκή αναζήτηση για την Ελλάδα, την Ιστορία και τον άνθρωπο.
Γεννημένος στην Αθήνα το 1939, ο Ράμφος ανήκε σε εκείνη τη σπάνια κατηγορία διανοουμένων που δεν περιορίστηκαν στα πανεπιστημιακά έδρανα ή στα βιβλία. Η σκέψη του πέρασε στη δημόσια συζήτηση, προκάλεσε συμφωνίες και αντιδράσεις και, κυρίως, επέμενε να θέτει ερωτήματα για τον τρόπο με τον οποίο διαμορφώθηκε ο νεοελληνικός άνθρωπος.
Σπούδασε φιλοσοφία στο Παρίσι και δίδαξε στο Πανεπιστήμιο της Βενσέν από το 1969 έως το 1974, πριν επιστρέψει οριστικά στην Ελλάδα. Το έργο του κινήθηκε σε ένα ευρύ πεδίο: από τον Πλάτωνα, τον Αριστοτέλη και την αρχαία τραγωδία έως το Βυζάντιο, την Ορθοδοξία, τον μαρξισμό και τη σύγχρονη ελληνική κοινωνία.
Δεν ήταν ένας συγγραφέας που προσπαθούσε να κάνει τα πράγματα εύκολα. Αντίθετα, συχνά δυσκόλευε τον αναγνώστη για να τον αναγκάσει να σκεφτεί. Η Ελλάδα υπήρξε διαρκώς στο επίκεντρο της σκέψης του: όχι ως μια εξιδανικευμένη πατρίδα, αλλά ως μια κοινωνία με μεγάλες δυνατότητες και εξίσου μεγάλες παθογένειες.
Ένα βασικό θέμα στη σκέψη του ήταν η σχέση μας με τον χρόνο, την Ιστορία και τον διχασμό.
Σε συνέντευξή του το 2021, με αφορμή τα 200 χρόνια από την Επανάσταση, είχε επισημάνει ότι η Ιστορία δεν αποτελείται μόνο από θριάμβους. Οι ήττες, έλεγε, είναι εξίσου σημαντικές για να καταλάβουμε ποιοι είμαστε. Και αναρωτιόταν γιατί η ελληνική Ιστορία είναι τόσο γεμάτη διχόνοια, διασπάσεις και εμφυλίους.
Ο Στέλιος Ράμφος μίλησε για την Ελλάδα χωρίς εξιδανικεύσεις, αναζητώντας τις βαθύτερες αιτίες που διαμόρφωσαν τη σκέψη και την ταυτότητα των Ελλήνων. Με περισσότερα από 30 βιβλία και δεκαετίες παρουσίας στα γράμματα και στον δημόσιο διάλογο, αφήνει ένα έργο που δεν τελειώνει με τον θάνατό του.
Ενδεικτική εργογραφία
Έχει γράψει δεκάδες βιβλία και δοκίμια, ανάμεσα στα οποία ξεχωρίζουν:
Νόστος (1971 / 1990)
Τόπος υπερουράνιος (1975)
Η παλινωδία του Παπαδιαμάντη (1976)
Μελέτη θανάτου (1980)
Φιλόσοφος και Θείος Έρως (1989)
Μίμησις εναντίον μορφής - Εξήγησις εις το Περί ποιητικής του Αριστοτέλη (1992-1993)
Μυθολογία του βλέμματος (1994)
