Virginie Viard

Η Βιρζινί Βιάρ μιλά για πρώτη φορά για την απόλυσή της από τη Chanel -Το παρασκήνιο μιας ηχηρής αποχώρησης

Δύο χρόνια μετά την αιφνιδιαστική απομάκρυνσή της από τη Chanel, η Βιρζινί Βιάρ μιλά για πρώτη φορά ανοιχτά για το τέλος της συνεργασίας της με τον γαλλικό οίκο, αλλά και για την ιδιαίτερη σχέση που τη συνέδεε με τον Καρλ Λάγκερφελντ.

Για περισσότερες από τρεις δεκαετίες, η Βιρζινί Βιάρ υπήρξε μία από τις πιο σημαντικές, αλλά και πιο διακριτικές παρουσίες στον κόσμο της μόδας. Ως στενή συνεργάτιδα του Καρλ Λάγκερφελντ και, στη συνέχεια, ως καλλιτεχνική διευθύντρια της Chanel, βρέθηκε στο επίκεντρο ενός από τους ισχυρότερους οίκους πολυτελείας στον κόσμο, χωρίς ποτέ να επιδιώξει τη δημοσιότητα που συνόδευε τον διάσημο προκάτοχό της.

Τον Ιούνιο του 2024, ωστόσο, η μακρόχρονη σχέση της με τη Chanel έφτασε ξαφνικά στο τέλος της. Η αποχώρησή της ανακοινώθηκε χωρίς ιδιαίτερες εξηγήσεις, προκαλώντας έκπληξη στη βιομηχανία της μόδας και αφήνοντας πολλά ερωτήματα αναπάντητα.

Σήμερα, δύο χρόνια αργότερα, η Γαλλίδα σχεδιάστρια αποφασίζει να αφηγηθεί τη δική της εκδοχή της ιστορίας. Μέσα από το βιβλίο της «Un Regard. Une Vie chez Chanel», που κυκλοφόρησε στις 30 Σεπτεμβρίου από τις εκδόσεις Stock, μιλά για την απόλυσή της, τις δυσκολίες που αντιμετώπισε, τις επιτυχίες της και, κυρίως, για τον άνθρωπο που καθόρισε την επαγγελματική της ζωή, τον Καρλ Λάγκερφελντ.

Όπως αναφέρουν το WWD και η γαλλική εφημερίδα Le Monde, πρόκειται για μια ιδιαίτερα προσωπική αφήγηση, στην οποία η Βιρζινί Βιάρ δεν διστάζει να αναφερθεί τόσο στις όμορφες όσο και στις δύσκολες στιγμές της καριέρας της.

Το γεύμα που έβαλε τέλος σε μια καριέρα δεκαετιών

Η ημερομηνία της 5ης Ιουνίου 2024 παραμένει χαραγμένη στη μνήμη της Βιρζινί Βιάρ. Εκείνη την ημέρα, ο Αλέν Βερτχάιμερ, ένας από τους δύο αδελφούς που ελέγχουν τη Chanel, την κάλεσε σε γεύμα στην οδό Καμπόν, την ιστορική έδρα του οίκου στο Παρίσι.

Το εξώφυλλο του βιβλίου της Βιρζινί Βιάρ

Σύμφωνα με όσα περιγράφει στο βιβλίο της, η συνάντηση ξεκίνησε με μια φράση που προμήνυε ότι κάτι δεν πήγαινε καλά. Ο Βερτχάιμερ της είπε πως η συζήτηση δεν θα ήταν εύκολη και, λίγο αργότερα, της ανακοίνωσε ότι η συνεργασία τους θα ολοκληρωνόταν εκεί.

Μετά το γεύμα, η Βιρζινί Βιάρ υπέγραψε τα σχετικά έγγραφα και μέσα στο ίδιο απόγευμα αποχαιρέτησε τους συνεργάτες της. Την επόμενη ημέρα, τα προσωπικά της αντικείμενα είχαν ήδη σταλεί στο σπίτι της. Το γεγονός ότι όλα συνέβησαν τόσο γρήγορα ήταν ιδιαίτερα δύσκολο για μια γυναίκα που είχε αφιερώσει σχεδόν ολόκληρη την επαγγελματική της ζωή στον οίκο. Μάλιστα, η απόλυσή της ήρθε μόλις είκοσι ημέρες πριν από μια επίδειξη για την οποία είχε ήδη εργαστεί.

Στο βιβλίο της περιγράφει ότι αισθάνθηκε εγκαταλελειμμένη και παραγκωνισμένη, ενώ δυσκολεύτηκε να κατανοήσει πώς μια τόσο μακροχρόνια συνεργασία μπορούσε να τελειώσει με αυτόν τον τρόπο.
Η ίδια επιμένει ότι, κατά τη διάρκεια της θητείας της, η Chanel είχε σημειώσει εξαιρετικές εμπορικές επιδόσεις. Αυτό έκανε ακόμη πιο δύσκολη την αποδοχή της απόφασης, καθώς θεωρούσε ότι η δουλειά της δεν είχε αναγνωριστεί όσο θα έπρεπε.

Από ασκούμενη στη Chanel μέχρι τη διαδοχή του Λάγκερφελντ

Η ιστορία της Βιρζινί Βιάρ με τη Chanel ξεκίνησε στα τέλη του 1986, όταν μπήκε στον οίκο ως νεαρή συνεργάτιδα. Με καταγωγή από τη Λιόν και οικογενειακό περιβάλλον συνδεδεμένο με την κλωστοϋφαντουργία, είχε ήδη αναπτύξει ενδιαφέρον για τη μόδα, τον κινηματογράφο και τη δημιουργία κοστουμιών.

Βιρζινί Βιάρ/ AP Images

Πριν από τη Chanel, είχε ασχοληθεί με τον σχεδιασμό ρούχων και είχε εργαστεί κοντά στην ενδυματολόγο Ντομινίκ Μποργκ. Το 1982 είχε μάλιστα δημιουργήσει μαζί με μια φίλη της ένα μικρό brand με την ονομασία Nirvana. Η είσοδός της στον γαλλικό οίκο έγινε χάρη σε μια προσωπική γνωριμία της οικογένειάς της, η οποία οδήγησε το όνομά της στον Καρλ Λάγκερφελντ. Από εκείνη τη στιγμή ξεκίνησε μια συνεργασία που θα καθόριζε τη ζωή της.

Η Βιρζινί Βιάρ εξελίχθηκε σταδιακά σε ένα από τα πιο έμπιστα πρόσωπα του Γερμανού σχεδιαστή. Τον ακολούθησε μάλιστα και στην Chloé τη δεκαετία του 1990, προτού επιστρέψει στη Chanel. Με τα χρόνια έγινε ο άνθρωπος που μπορούσε να καταλάβει τις ιδέες του Καρλ Λάγκερφελντ και να τις μεταφέρει στις ομάδες του ατελιέ. Ενώ εκείνος αποτελούσε τη δημόσια εικόνα του οίκου, η ίδια εργαζόταν κυρίως πίσω από τις σκηνές, συντονίζοντας τη δημιουργική διαδικασία.

Όταν ο Λάγκερφελντ πέθανε τον Φεβρουάριο του 2019, η Chanel ανακοίνωσε ότι η Βιρζινί Βιάρ θα τον διαδεχόταν στην καλλιτεχνική διεύθυνση των συλλογών μόδας. Ήταν μια ιστορική στιγμή, αλλά και μια τεράστια πρόκληση. Η Βιρζινί Βιάρ καλούνταν να συνεχίσει το έργο ενός ανθρώπου που είχε ταυτιστεί με τη Chanel για δεκαετίες και είχε μετατρέψει τον οίκο σε παγκόσμιο σύμβολο πολυτέλειας.

Η δύσκολη σχέση με τον Καρλ Λάγκερφελντ

Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα σημεία του βιβλίου είναι οι αποκαλύψεις της Βιρζινί Βιάρ για τη σχέση της με τον Καρλ Λάγκερφελντ. Μια σχέση που, όπως προκύπτει από την αφήγησή της, χαρακτηριζόταν από βαθύ θαυμασμό και αφοσίωση, αλλά και από απογοητεύσεις.

Καρλ Λάγκερφελντ, Βιρζινί Βιάρ/ Getty/ Ideal Image

Η Βιάρ θυμάται τις καθημερινές τους συνήθειες, τις συζητήσεις τους στο ιστορικό Café de Flore στο Παρίσι, τα ψώνια που έκαναν μαζί, αλλά και τη γενναιοδωρία του σχεδιαστή. Ο Καρλ Λάγκερφελντ συνήθιζε να της προσφέρει ακριβά δώρα, από εκλεκτά κρασιά μέχρι φωτογραφίες, ενώ κάποια στιγμή της είχε χαρίσει ακόμη και ένα αυτοκίνητο.

Παράλληλα, όμως, περιγράφει έναν άνθρωπο με έντονη προσωπικότητα, που μπορούσε να είναι ιδιαίτερα απαιτητικός και απρόβλεπτος. Αναφέρει χαρακτηριστικά ότι ο Λάγκερφελντ μπορούσε να αφήσει τους συνεργάτες του να περιμένουν ακόμα και για πέντε ώρες.

Ανάμεσα στις πιο προσωπικές αποκαλύψεις της είναι και ένα περιστατικό που την είχε πληγώσει βαθιά. Όταν πέθανε η μητέρα της, ο σχεδιαστής δεν της έστειλε ούτε λουλούδια ούτε συλλυπητήρια, παρά τη στενή σχέση που είχαν αναπτύξει.

Η αφοσίωσή της σε εκείνον ήταν τέτοια ώστε, όταν ο Λάγκερφελντ έχασε 42 κιλά μέσα σε δεκατρείς μήνες στις αρχές της δεκαετίας του 2000, η ίδια φρόντιζε καθημερινά να του ετοιμάζει τη μικρή συσκευασία πρωτεΐνης που χρειαζόταν.

Βιρζινί Βιάρ/ AP Images

Σύμφωνα με τη Le Monde, είχε μάλιστα δεχτεί πρόταση να εργαστεί δίπλα στον Μαρκ Τζέικομπς στη Louis Vuitton. Παρότι σκέφτηκε το ενδεχόμενο να απομακρυνθεί από τον Λάγκερφελντ, τελικά επέλεξε να παραμείνει κοντά του.
Στο τελευταίο μέρος του βιβλίου, η Βιάρ απευθύνεται στον σχεδιαστή μέσα από μια προσωπική επιστολή, στην οποία εκφράζει τα ανάμεικτα συναισθήματά της. Του αναγνωρίζει ότι υπήρξε ο άνθρωπος που διέκρινε και ανέδειξε το ταλέντο της, αλλά ταυτόχρονα αφήνει να φανεί η πικρία της για το γεγονός ότι για πολλά χρόνια η επαγγελματική της ταυτότητα ήταν άρρηκτα συνδεδεμένη με τη δική του.

Η κριτική, οι εμπορικές επιτυχίες και τα λάθη που αναγνωρίζει

Η περίοδος της Βιρζινί Βιάρ στην καλλιτεχνική διεύθυνση της Chanel δεν ήταν χωρίς αντιφάσεις. Από τη μία πλευρά, ο οίκος σημείωνε εντυπωσιακές εμπορικές επιδόσεις. Το 2023, οι πωλήσεις της Chanel πλησίασαν τα 20 δισεκατομμύρια δολάρια, καταγράφοντας ιστορικό υψηλό.

Από την άλλη, οι συλλογές της συχνά αντιμετωπίζονταν με επιφυλακτικότητα από τους κριτικούς μόδας. Ορισμένοι θεωρούσαν ότι η δημιουργική της προσέγγιση ήταν υπερβολικά συντηρητική και ότι δεν έπαιρνε τα ρίσκα που απαιτούνταν για να ανανεωθεί η εικόνα του οίκου.

Η ίδια δεν αποφεύγει την αυτοκριτική. Στο βιβλίο της αναγνωρίζει ότι η επίδειξη της Chanel στη Μασσαλία, τον Μάιο του 2024, δεν ήταν επιτυχημένη. Το σόου πραγματοποιήθηκε στην ταράτσα της Cité Radieuse του Λε Κορμπιζιέ, υπό βροχή, και δεν είχε την υποδοχή που περίμενε.

Παράλληλα, παραδέχεται ότι ένα από τα σημαντικότερα λάθη της ήταν πως δεν δημιούργησε μια ισχυρή ομάδα υποστήριξης γύρω της. Σε αντίθεση με τον Καρλ Λάγκερφελντ, που είχε εκείνη στο πλευρό του, η Βιρζινί Βιάρ δεν φρόντισε να αποκτήσει έναν αντίστοιχο στενό συνεργάτη.

Βιρζινί Βιάρ/ AP Images

Αναγνωρίζει επίσης ότι η αποστροφή της προς τη δημοσιότητα δεν τη βοήθησε. Δεν επιδίωκε συνεντεύξεις, απέφευγε τις δημόσιες εμφανίσεις και συχνά αποχωρούσε αμέσως μετά το τέλος των επιδείξεων. Ωστόσο, η ίδια αφήνει να εννοηθεί ότι αντιμετωπίστηκε αυστηρότερα από άνδρες συναδέλφους της. Θεωρεί πως το έργο της δεν αξιολογήθηκε με την ίδια επιείκεια και ότι η εμπορική επιτυχία του οίκου δεν ήταν αρκετή για να εξασφαλίσει τη θέση της.

Παρά τις δυσκολίες, ξεχωρίζει ως μία από τις πιο σημαντικές στιγμές της καριέρας της την επίδειξη Métiers d’Art που πραγματοποιήθηκε στο Ντακάρ της Σενεγάλης τον Δεκέμβριο του 2022, μια παρουσίαση που αποτέλεσε ιδιαίτερο κεφάλαιο στην ιστορία της Chanel.

Η ζωή μετά τη Chanel και το ενδεχόμενο επιστροφής στη μόδα

Η αποχώρησή της από τη Chanel δεν σήμανε μόνο το τέλος μιας επαγγελματικής συνεργασίας, αλλά και την αρχή μιας δύσκολης προσωπικής περιόδου. Σε συνέντευξή της στο Γαλλικό Πρακτορείο Ειδήσεων, η Βιρζινί Βιάρ αποκάλυψε ότι χρειάστηκε χρόνο για να επεξεργαστεί όσα συνέβησαν. Μάλιστα, αναφέρθηκε στη βοήθεια που έλαβε μέσω προσωπικού coaching, το οποίο, όπως εξήγησε, τη βοήθησε ουσιαστικά να ξεπεράσει την εμπειρία.

Στο μεταξύ, η Chanel έχει περάσει σε μια νέα εποχή με τον Ματιέ Μπλαζί στην καλλιτεχνική διεύθυνση. Ο Γαλλοβελγικής καταγωγής σχεδιαστής παρουσίασε την πρώτη του συλλογή για τον οίκο τον Οκτώβριο του 2025, εγκαινιάζοντας ένα διαφορετικό δημιουργικό κεφάλαιο.

Η Βιρζινί Βιάρ παρακολουθεί πλέον τη δουλειά του διαδόχου της, αν και παραδέχεται ότι χρειάστηκε χρόνο μέχρι να μπορέσει να δει ξανά μια επίδειξη Chanel χωρίς να αισθανθεί άβολα. Όπως εξήγησε, σήμερα επιλέγει να παρακολουθεί μεμονωμένα looks από τις συλλογές, συνήθως την επόμενη ημέρα.
Όσο για το δικό της επαγγελματικό μέλλον, δεν αποκλείει την επιστροφή της στη μόδα. Έχει ήδη δεχτεί προτάσεις, ωστόσο επιθυμεί η επόμενη συνεργασία της να βασίζεται σε μια ουσιαστική δημιουργική συνάντηση και σε ένα πρότζεκτ που θα την ενθουσιάζει πραγματικά.