Ούτε στα 20 ούτε στα 50: Αυτή είναι η ηλικία στην οποία είμαστε πιο ευτυχισμένοι
Η συγγραφέας Έλσα Πούνσετ προσεγγίζει την έννοια της ευτυχίας με έναν ιδιαίτερα προσωπικό και στοχαστικό τρόπο. Αντί να τη συνδέει με εξωτερικά επιτεύγματα ή στιγμές ευφορίας, εστιάζει στην εσωτερική συνοχή, την αίσθηση ότι ζούμε σύμφωνα με τον αληθινό μας εαυτό.
Για εκείνη, η ευτυχία δεν είναι το αποτέλεσμα της επίτευξης συγκεκριμένων στόχων ή της αποφυγής συγκρούσεων, αλλά η ικανότητα να ζούμε σε αρμονία με τις δικές μας ανάγκες και επιθυμίες, ακόμα κι όταν αυτές δεν συμβαδίζουν με τις προσδοκίες της κοινωνίας γύρω μας.
Στην εποχή μας, όπου η συνεχής σύγκριση με άλλους μέσω των κοινωνικών δικτύων και οι αυξημένες πιέσεις για να ανταποκριθούμε σε εξωτερικές προσδοκίες συχνά μας οδηγούν σε συναισθηματική εξάντληση.
Η Έλσα Πούνσετ, μιλώντας στο ισπανικό περιοδικό Hola!, μας προτρέπει να κοιτάξουμε πιο μέσα μας και να ακούσουμε τα συναισθήματα και τις ανάγκες μας. Η ένταση των κοινωνικών απαιτήσεων, η αίσθηση ότι «έχουμε τα πάντα», ενώ ταυτόχρονα νιώθουμε αδιάθετοι ή απογοητευμένοι, είναι ένα σύνηθες φαινόμενο. Η έλλειψη ενθουσιασμού, ο υπερβολικός θόρυβος γύρω μας και τα σήματα του σώματός μας, τα οποία συχνά αγνοούμε, είναι ενδείξεις ότι κάτι σημαντικό απαιτεί προσοχή.
Η ευτυχία είναι προσωπική υπόθεση
Σύμφωνα με την ίδια, η ευτυχία δεν είναι ίδια για όλους. Όπως επισημαίνει, το πρώτο βήμα είναι να ακούμε περισσότερο τον εαυτό μας και να τολμήσουμε να ακολουθήσουμε το δικό μας μονοπάτι, ακόμη και όταν αυτό δεν συμβαδίζει με τις συνήθεις κοινωνικές προσδοκίες.
Η ποιότητα των ανθρώπινων σχέσεων είναι επίσης καθοριστικός παράγοντας για την ευημερία μας, κάτι που επιβεβαιώνεται από τη διαχρονική μελέτη του Πανεπιστημίου του Χάρβαρντ, η οποία δείχνει πως οι γνήσιες, ειλικρινείς σχέσεις είναι αυτές που προάγουν την ευτυχία και την υγεία μας. Η σύνδεση με τους άλλους αποτελεί πηγή αληθινής ευτυχίας, όχι ο αριθμός των σχέσεων που διατηρούμε.
Η μοναξιά, είτε την επιλέγουμε είτε όχι, έχει δύο όψεις. Η ανεπιθύμητη μοναξιά μπορεί να είναι δύσκολη, αλλά η μοναξιά που επιλέγουμε μπορεί να μας βοηθήσει να αναπτυχθούμε εσωτερικά.
Παράλληλα εξηγεί γιατί πολλοί, ενώ ουσιαστικά «τα έχουν όλα», δεν είναι ευτυχισμένοι. Συχνά αυτό που έρχεται στην επιφάνεια είναι κάτι δύσκολο να παραδεχτούμε: ότι ζούμε ζωές που δεν είναι πραγματικά δικές μας. Ο Καρλ Γιουνγκ είχε πει πως ένα από τα μεγαλύτερα βάρη που κουβαλούν τα παιδιά είναι η ζωή που δεν έζησαν οι γονείς τους, μια ιδέα που διατρέχει και το βιβλίο «Φτερά για να πετάξουμε». Στο πρώτο μέρος της ζωής μας μαθαίνουμε να προσαρμοζόμαστε και να ανταποκρινόμαστε στις προσδοκίες των άλλων. Η πρόκληση είναι να περάσουμε σε ένα δεύτερο στάδιο, ψυχολογικό και όχι ηλικιακό, όπου σταματάμε να εξαρτόμαστε από την επιδοκιμασία των γύρω μας. Αυτή η μετάβαση συχνά συνοδεύεται από κρίσεις, αλλά φέρνει και μια βαθιά αίσθηση απελευθέρωσης, τη στιγμή που μπορούμε να πούμε «τώρα αναλαμβάνω εγώ τα ηνία».
Η πιο ουσιαστική και διαρκής ευτυχία στηρίζεται σε μερικά απλά, αλλά σημαντικά βήματα. Το πρώτο είναι να ακούμε το σώμα μας. Το σφίξιμο στο στομάχι, η έντονη κόπωση ή η αίσθηση δυσφορίας είναι συχνά σημάδια ότι κάτι δεν λειτουργεί σωστά, πριν καν το συνειδητοποιήσουμε. Το δεύτερο είναι να δίνουμε χώρο στη χαρά, θέτοντας στον εαυτό μας ένα απλό αλλά καθοριστικό κριτήριο: αν αυτό που κάνουμε μας προσφέρει χαρά ή όχι. Και το τρίτο είναι η επανασύνδεση με τον εαυτό μας, με τους άλλους ανθρώπους και με τη φύση. Η συνειδητοποίηση ότι είμαστε μέρος ενός μεγαλύτερου συνόλου μάς προσφέρει προοπτική, ταπεινότητα και βαθύτερο νόημα στη ζωή.
Ποια είναι η πιο ευτυχισμένη ηλικία
Για πολλά χρόνια θεωρούσαμε ότι τα νεανικά χρόνια είναι τα πιο ευτυχισμένα. Σήμερα, όμως, η επιστήμη δείχνει κάτι πιο σύνθετο. Σύμφωνα με τη συγγραφέα, έρευνες μιλούν για μια καμπύλη σε σχήμα U: στα νιάτα η ικανοποίηση από τη ζωή είναι συνήθως υψηλή, στη μέση ηλικία μειώνεται, με το χαμηλότερο σημείο γύρω στα 47, και αργότερα, μετά τα 70, αυξάνεται ξανά. Όχι επειδή η ζωή γίνεται πιο εύκολη, αλλά επειδή μαθαίνουμε να μην αγχωνόμαστε για όλα, να επιλέγουμε τι έχει πραγματικά σημασία και να αφήνουμε πίσω προσδοκίες που δεν μας εκφράζουν.
Τελικά, η ευτυχία δεν εξαρτάται τόσο από την ηλικία όσο από τον τρόπο που βλέπουμε τη ζωή.
