Η Αλεξάνδρα Σδούκου πέρα από την πολιτική: Μητρότητα, στιλ και η συνέντευξη για δουλειά που δεν ξέχασε ποτέ
Για περισσότερες από δύο δεκαετίες, η Αλεξάνδρα Σδούκου εργάστηκε στη δημόσια διοίκηση, με επίκεντρο την ενεργειακή πολιτική και τη χάραξη δημόσιων πολιτικών.
Σήμερα, ως εκπρόσωπος Τύπου της Νέας Δημοκρατίας και ενόψει της πρώτης της εκλογικής αναμέτρησης, ανοίγει ένα νέο κεφάλαιο στη δημόσια διαδρομή της.
Με αφορμή αυτή τη συγκυρία, τη συναντήσαμε για μια συζήτηση πέρα από την πολιτική επικαιρότητα, για τη διαδρομή της, τη μητρότητα, τις ισορροπίες της καθημερινότητας και τη γυναίκα πίσω από τον δημόσιο ρόλο.
Αλεξάνδρα Σδούκου: «Θέλω η εικόνα να είναι μία και να είναι αυθεντική»
«Είμαι η Αλεξάνδρα. Μια εργαζόμενη γυναίκα και μαμά των «τριών Α», της Αθηνάς, του Απόστολου και της Αγγελίνας», λέει χαμογελώντας. Τα παιδιά της, δέκα, εννέα και επτά ετών, βρίσκονται σταθερά στο κέντρο της καθημερινότητάς της. Όταν της ζητάμε να περιγράψει τον εαυτό της χωρίς να αναφερθεί στην ιδιότητά της, επιλέγει να μιλήσει για τον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζει τη ζωή.
«Είμαι ένας άνθρωπος της δουλειάς και των στόχων. Μου αρέσει, χωρίς να λέω πολλά, να πράττω. Μου αρέσει να μαθαίνω, να συνεργάζομαι με τους ανθρώπους και θέλω αυτό που κάνω να έχει πάντα αποτέλεσμα. Είμαι πολύ επίμονη, ίσως περισσότερο απ' όσο δείχνω, και πολύ δεμένη με την οικογένεια και τους φίλους μου. Πάνω απ' όλα, όμως, θέλω να παραμένω ο εαυτός μου, ανεξάρτητα από τις θέσεις και τους τίτλους.»
Όταν τη ρωτάμε ποια πλευρά του χαρακτήρα της δεν αποτυπώνεται στη δημόσια εικόνα της, η ίδια δεν αποδέχεται τον διαχωρισμό ανάμεσα στη δημόσια και την ιδιωτική περσόνα. «Δεν μου αρέσουν οι δύο εικόνες. Δεν μου αρέσει κάποιος να έχει διαφορετική δημόσια εικόνα και διαφορετική προσωπική εικόνα. Θέλω η εικόνα να είναι μία και να είναι αυθεντική. Με νοιάζει να βγαίνει προς τα έξω ο ανθρώπινος χαρακτήρας μου, η λογική και η ενσυναίσθηση. Βέβαια, αντιλαμβάνομαι ότι η πολιτική πολλές φορές απαιτεί να ανεβάσεις τον τόνο ή να δείξεις μεγαλύτερη σκληρότητα. Αλλά, όσο με αφορά, θέλω να είμαι πάντοτε ο πραγματικός μου εαυτός.»
Αυτός ο εαυτός, όπως λέει, εμφανίζεται μόλις κλείσει η πόρτα του γραφείου και ανοίξει εκείνη του σπιτιού. «Θέλω απλώς να χαλαρώσω. Να βγάλω τα παπούτσια μου, να γελάσω, να αγκαλιάσω τα παιδιά, να πούμε μια χαζομάρα, να φάμε όλοι μαζί. Να ρωτήσω πώς πήγε το σχολείο, να καταλάβω τι έχουν στο μυαλό τους. Να μιλήσω με τον άντρα μου, με την αδελφή μου. Νομίζω πως όλοι, όταν επιστρέφουμε σπίτι, θέλουμε να αφήσουμε πίσω την ένταση της δουλειάς και να ζήσουμε τις μικρές στιγμές της καθημερινότητας.»
Η κουβέντα περνά αναπόφευκτα στα social media, έναν χώρο που, όπως παραδέχεται, έχει αλλάξει ριζικά τον τρόπο με τον οποίο επικοινωνεί η πολιτική. «Καταλαβαίνω ότι πλέον τα social media είναι βασικό εργαλείο επικοινωνίας. Ο κόσμος ενημερώνεται όλο και περισσότερο από εκεί. Εγώ, όμως, είμαι άνθρωπος του μέτρου. Θέλω να προβάλλω τη δουλειά μου και το έργο της κυβέρνησης, αλλά πάντα με μέτρο και αξιοπρέπεια.»
Πιστεύει ότι το ζητούμενο σήμερα δεν είναι να προσαρμοστούν οι νέοι στην πολιτική, αλλά η πολιτική να μιλήσει για όσα πραγματικά τους απασχολούν.«Δεν θεωρώ ότι οι νέοι δεν ενδιαφέρονται για την πολιτική. Τους απασχολεί αν θα βρουν μια καλή δουλειά, αν θα μπορέσουν να φύγουν από το σπίτι τους, να κάνουν οικογένεια, να μείνουν στην Ελλάδα. Ενδιαφέρονται επίσης για την κλιματική κρίση, το περιβάλλον, όσα συμβαίνουν στον κόσμο. Ο πολιτικός πρέπει να προσεγγίσει τους νέους δίνοντας απαντήσεις στα σύγχρονα προβλήματά τους.»
Η ίδια, άλλωστε, δεν αντιμετώπισε ποτέ την επαγγελματική της πορεία ως μια διαδρομή εξουσίας.«Ξεκίνησα από πολύ χαμηλά. Αυτό με έμαθε να βλέπω κάθε θέση μέσα από τα μάτια όλων όσοι συμβάλλουν σε μια κοινή προσπάθεια. Προσπαθώ να μη χάσω ποτέ αυτή τη ματιά. Δεν είδα ποτέ τη διαδρομή μου ως μια πορεία προς την εξουσία. Την είδα ως μια ευκαιρία να δουλεύω πάνω σε ζητήματα που έχουν πραγματικό αποτύπωμα στη ζωή των ανθρώπων. Ίσως γι' αυτό μου αρέσουν οι δύσκολες ασκήσεις. Μου αρέσει να λύνω προβλήματα και να βλέπω ότι αυτό που κάνω καταλήγει σε αποτέλεσμα.»
Αλεξάνδρα Σδούκου: «Το κλειδί είναι να αφήνεις τη δουλειά να μιλάει από μόνη της»
Η απόφαση να διεκδικήσει την ψήφο των πολιτών στην Α' Αθηνών ήρθε έπειτα από περισσότερα από είκοσι χρόνια σε επιτελικές θέσεις. Η ίδια, ωστόσο, λέει ότι δεν αντιμετώπισε ποτέ την πορεία της ως μια διαδρομή εξουσίας.
«Δηλώνω στρατιώτης, απλώς κάθε φορά από διαφορετικό μετερίζι. Είναι πολύ τιμητικό να σου προτείνεται να είσαι υποψήφια στην Α' Αθηνών και να σου δίνεται η ευκαιρία να προσφέρεις στα κοινά. Θεωρώ ότι όλα αυτά τα χρόνια έχω αποκτήσει εμπειρία σε πολλούς διαφορετικούς τομείς. Ξέρω πώς λειτουργεί το κράτος, έχω δει την κρατική μηχανή από διαφορετικούς ρόλους και πιστεύω ότι αυτή η γνώση μπορεί να αξιοποιηθεί.»
Η Αθήνα, άλλωστε, δεν είναι για εκείνη μόνο η εκλογική της περιφέρεια, αλλά η πόλη στην οποία ζει και μεγαλώνει τα τρία της παιδιά. «Ζω στην Αθήνα και μεγαλώνω εδώ τα παιδιά μου. Μοιράζομαι τις ίδιες αγωνίες που έχει κάθε Αθηναίος: να μπορεί να μετακινείται χωρίς να χάνει ώρες μέσα στο αυτοκίνητο, να ζει σε μια πόλη με περισσότερο πράσινο, ασφάλεια, ευκαιρίες και ποιότητα ζωής. Όταν ταξιδεύουμε στο εξωτερικό, όλοι βλέπουμε πράγματα που θα θέλαμε να υπάρχουν και εδώ. Στόχος είναι να δημιουργήσουμε αυτές τις συνθήκες και στη δική μας πόλη.»
Όταν τη ρωτάμε τι θα ήθελε να γνωρίζουν οι πολίτες για εκείνη πέρα από το βιογραφικό της, η απάντησή της επιστρέφει σε μια φράση που επαναλαμβάνει αρκετές φορές στη διάρκεια της συζήτησής μας: τον στόχο και το αποτέλεσμα. «Θα ήθελα να ξέρουν ότι είμαι ένας άνθρωπος που επικεντρώνεται στις λύσεις. Ως εργαζόμενη γυναίκα, θέλω να συμβάλω ώστε ο τόπος μας να γίνεται ολοένα και καλύτερος. Με ενδιαφέρουν τα απλά, καθημερινά προβλήματα και το πώς μπορούν να λυθούν.»
Η συζήτηση οδηγείται αναπόφευκτα στις γυναίκες και στη θέση τους στην πολιτική. Αναγνωρίζει ότι πρόκειται για έναν χώρο που παραδοσιακά κυριαρχούν οι άνδρες, θεωρεί όμως ότι τα τελευταία χρόνια η εικόνα αυτή αλλάζει.
«Στην πολιτική, αλλά και σε πολλούς ακόμη χώρους, οι γυναίκες έχουν πλέον περισσότερες ευκαιρίες. Αυτό, όμως, που πιστεύω ότι πρέπει να αλλάξει οριστικά είναι ο τρόπος που αντιμετωπίζουμε τη φιλοδοξία μιας γυναίκας. Σε έναν άνδρα η φιλοδοξία σπάνια εκλαμβάνεται αρνητικά. Στη γυναίκα, πολλές φορές, η λέξη αποκτά διαφορετική χροιά. Για μένα, όμως, φιλοδοξία σημαίνει να θέλεις να είσαι χρήσιμη και να συνεισφέρεις σε ένα αποτέλεσμα.»
Η ίδια λέει πως δεν ένιωσε ποτέ την ανάγκη να αποδείξει ότι αξίζει περισσότερο από έναν άνδρα. «Το κλειδί είναι να συγκεντρώνεσαι στη δουλειά σου και να αφήνεις τη δουλειά να μιλάει από μόνη της. Οι συγκρίσεις δεν βοηθούν.»
«Η πραγματική ισότητα δεν είναι μόνο οι ίσες ευκαιρίες»
Η συζήτηση επιστρέφει στις γυναίκες και στις απαιτήσεις μιας καθημερινότητας που καλείται να χωρέσει πολλούς διαφορετικούς ρόλους. Ως μητέρα τριών παιδιών και με μια απαιτητική επαγγελματική διαδρομή, η Αλεξάνδρα Σδούκου παραδέχεται ότι οι ενοχές είναι ένα συναίσθημα που πολλές γυναίκες γνωρίζουν καλά, πιστεύει όμως ότι η ισορροπία δεν μετριέται μόνο με τον χρόνο.
«Η γυναίκα έχει πολλαπλούς ρόλους και κάθε μέρα προσπαθεί να χωρέσει μέσα σε ένα εικοσιτετράωρο σαράντα οκτώ ώρες. Θέλει να είναι καλή στη δουλειά της, στο σπίτι, στο μεγάλωμα των παιδιών και να φροντίζει και τον εαυτό της. Αυτό πολλές φορές δημιουργεί πίεση, όμως οι ενοχές έχουν να κάνουν και με το πώς τις διαχειριζόμαστε εμείς οι ίδιες.»
Όπως λέει, ακόμη και ο λίγος χρόνος που περνά μια μητέρα με τα παιδιά της μπορεί να είναι ουσιαστικός. «Μπορεί μια γυναίκα να βλέπει τα παιδιά της μόνο μία ώρα μέσα στην ημέρα. Μπορεί, όμως, να τους δίνει κι ένα άλλο πρότυπο: ότι η μαμά δουλεύει, προσφέρει και θέλει να κάνει κάτι καλό στην κοινωνία. Η καθεμία μας βρίσκει τελικά τη δική της φόρμουλα για να συνδυάζει όλους αυτούς τους ρόλους. Δεν είναι εύκολο, αλλά πιστεύω ότι είναι κατορθωτό.»
Όταν τη ρωτάμε τι θα ήθελε να είναι διαφορετικό για τις νέες γυναίκες που ξεκινούν σήμερα την επαγγελματική τους πορεία, η απάντησή της ξεφεύγει από τις γενικές διαπιστώσεις και γίνεται προσωπική. «Θα ήθελα να ξεκινούν γνωρίζοντας ότι έχουν πραγματικά τις ίδιες ευκαιρίες και τα ίδια δικαιώματα με τους άντρες. Όχι μόνο στις αμοιβές, αλλά και στις δυνατότητες εξέλιξης. Να μπορούν να γίνουν διευθύντριες, CEO ή να ακολουθήσουν τη διαδρομή που οι ίδιες επιλέγουν, χωρίς στερεότυπα και προκαταλήψεις.»
Στη συνέχεια θυμάται μια εμπειρία που τη σημάδεψε, όταν αναζητούσε εργασία ενώ ήταν έγκυος στο πρώτο της παιδί. «Έδινα συνεντεύξεις για δουλειά στη διάρκεια της εγκυμοσύνης μου. Στην αρχή ντρεπόμουν. Σκεφτόμουν ότι όσο μεγάλωνε η κοιλιά μου, τόσο περισσότερο θα λειτουργούσε αποτρεπτικά. Στην τελευταία συνέντευξη ήμουν ήδη στον ένατο μήνα και είπα από μόνη μου: "Ξέρετε, γεννάω τώρα". Περίμενα ότι αυτό θα ήταν πρόβλημα. Αντί γι' αυτό, ο εργοδότης μού είπε: "Δεν έχει καμία σημασία για εμάς. Γεννήστε με το καλό, πάρτε τον χρόνο που χρειάζεστε και σας περιμένουμε". Ήταν μια απάντηση που μου έδωσε μεγάλη αυτοπεποίθηση.»
Για την ίδια, αυτή είναι η ουσία της ισότητας. «Η κοινωνία και οι εργοδότες πρέπει να κατανοήσουν περισσότερο τον διπλό ρόλο που έχουν πολλές γυναίκες, όταν επιλέγουν να συνδυάσουν την επαγγελματική τους πορεία με τη μητρότητα. Η πραγματική ισότητα δεν είναι μόνο οι ίσες ευκαιρίες ή οι ίσες αμοιβές. Είναι και το μοίρασμα των ευθυνών μέσα στην οικογένεια. Η ανατροφή των παιδιών δεν είναι αποκλειστική ευθύνη της γυναίκας. Όσο περισσότερο μοιράζονται αυτές οι ευθύνες, τόσο περισσότερες δυνατότητες έχουν και οι δύο γονείς.»
Από τις ισορροπίες της καθημερινότητας, η κουβέντα περνά στη μόδα και στο προσωπικό στιλ. Η ίδια παρακολουθεί τις τάσεις, χωρίς όμως να αισθάνεται ότι πρέπει να τις ακολουθεί. «Το ντύσιμο δείχνει την προσωπικότητά σου. Ειδικά στην πολιτική, όπου η δημόσια εικόνα έχει τη σημασία της, η εμφάνιση είναι μέρος της επικοινωνίας. Διαβάζω για τη μόδα, αλλά πιστεύω ότι το πραγματικό στιλ δεν είναι να ακολουθείς τις τάσεις. Είναι να έχεις τη δική σου ταυτότητα και να την εκφράζεις με φυσικότητα.»
Το προσωπικό της ύφος, όπως λέει, κινείται σταθερά προς το μίνιμαλ.«Μου αρέσει το απλό, το λιτό και το μίνιμαλ. Για μένα κομψότητα είναι να αισθάνεσαι άνετα με αυτό που φοράς, να σέβεσαι την περίσταση και να αφήνεις την παρουσία σου, και όχι το ντύσιμό σου, να τραβά την προσοχή. Η κομψότητα πηγάζει από την αυτοπεποίθηση και την απλότητα.»
Στις γυναίκες που θαυμάζει για το διαχρονικό τους στιλ αναφέρει τη Μελίνα Μερκούρη, την πριγκίπισσα Νταϊάνα, την Κέιτ Μίντλετον και την Κέιτ Μπλάνσετ. Στην καθημερινή της ρουτίνα υπάρχει και μια μικρή, αδιαπραγμάτευτη συνήθεια. «Όσο κουρασμένη κι αν είμαι, το βράδυ θέλω πάντα να αφαιρώ το μακιγιάζ, να περιποιούμαι το πρόσωπό μου και να κοιμάμαι με καθαρή επιδερμίδα.»
Παρότι το πρόγραμμά της είναι ασφυκτικό, προσπαθεί να βρίσκει μικρές ανάσες μέσα στην πόλη.«Μου αρέσει να ανακαλύπτω μικρές γωνιές της Αθήνας. Στο Κουκάκι, στο Παγκράτι, στο Θησείο. Παίρνω το λάπτοπ μου και κάθομαι μόνη μου για μισή ώρα μέχρι την επόμενη υποχρέωση. Μου αρέσει να παρατηρώ τους ανθρώπους, να ακούω ασυναίσθητα τις συζητήσεις τους, να αφουγκράζομαι την πόλη.»
Όσο για το διάβασμα, παραδέχεται ότι της λείπει ο χρόνος.«Διαβάζω λιγότερο απ' όσο θα ήθελα. Αυτή την περίοδο το μεγαλύτερο μέρος του διαβάσματός μου αφορά την επικαιρότητα, γιατί η δουλειά το απαιτεί. Στο κομοδίνο μου, όμως, υπάρχουν πάντα βιβλία που περιμένουν να τελειώσουν.» Ανάμεσά τους βρίσκεται το «Γυναίκες που τρέχουν με τους λύκους» της Clarissa Pinkola Estés , «Η μυστική ζωή των συγγραφέων» ένα αστυνομικό μυθιστόρημα και, όπως λέει χαμογελώντας, «πολλά παιδικά παραμύθια».
«Αν μου μείνουν δεκαπέντε λεπτά το βράδυ, είναι πιο πιθανό να διαβάσω μια ιστορία με τα παιδιά μου και μετά, αν προλάβω, να επιστρέψω στα δικά μου βιβλία.», καταλήγει η Αλεξάνδρα Σδούκου.
