Η Ρεβέκκα Γιαννοπούλου με μπλε πουκάμισο ποζάρει σε λευκό φόντο

Η Ρεβέκκα Γιαννοπούλου κάνει ιατρικό τατουάζ και δίνει στις γυναίκες πίσω την αυτοπεποίθησή τους μετά από μαστεκτομή

Η Ρεβέκκα Γιαννοπούλου δεν είναι μια απλή tatoo artist. Είναι μια πραγματική καλλιτέχνης που, αντί τέχνης σε οποιασδήποτε άλλη μορφή, αποφάσισε να δημιουργεί τατουάζ. Και είναι χείμαρρος!

Σκέφτηκα πολύ τι είδους εισαγωγή θα έπρεπε να κάνω σε αυτήν την συνέντευξη. Διαβάζοντας, όμως, ξανά και ξανά τις απαντήσεις της Ρεβέκκας, αποφάσισα πως είναι καλύτερα να τα πει όλα εκείνη, με τον δικό της, μοναδικό τρόπο.

Αν κάποιος δεν σας ξέρει, πώς θα συστηνόσασταν με λίγες φράσεις;

Θα έλεγα απλά ότι με λένε Ρεβέκκα και είμαι τατουατζού. Θα μπορούσα να πω ότι είμαι η καλύτερη, ότι έχω κάνει μεγάλο-σπουδές στην Ελβετία, ότι ο μπαμπάς μου ήταν γιατρός, ότι είμαι μισή Γαλλίδα-μισή Ελληνίδα, γεννημένη στο Μαρόκο γιατί ακούγεται εξωτικό, προσθέτει στην προσωπικότητα ενός ανθρώπου κουλτούρες, χρώματα, γεύσεις, απόψεις, μια γκλαμουριά... άλλα λόγια ν’ αγαπιόμαστε όμως!

Όταν ήμουν πιο νέα, ένιωθα την ανάγκη να λέω πολλά, να καταλάβει ο κόσμος πόσο ιδιαίτερη είμαι. Σήμερα είμαι μία απλή τατουατζού με χιούμορ γιατί έχω καταλάβει ότι είμαστε περαστικοί σε αυτόν τον κόσμο. Και είμαστε μόνο οι πράξεις μας. Δεν θα πάρουμε τίποτα μαζί μας και θα μείνουν μόνο όμορφες σκέψεις μιας καλοσύνης που κάναμε ή που μας έκαναν.

   «Και είμαι «τατουατζού» επειδή αν χρειάζεσαι «εικόνα» για να έρθεις να  με  βρεις, αν χρειάζεσαι celebrity, φανφάρες, «Gucci-φούτσι-μούτσι»,  τότε  δεν είμαι ο άνθρωπος που ψάχνεις.»

Από το reality μέχρι σήμερα, νιώθετε ότι ο κόσμος σας βλέπει ακόμα μέσα από εκείνο το φίλτρο;

Πολλοί με θυμούνται από το reality show The Bar στο οποίο συμμετείχα το 2002. Δεν αισθάνθηκα ποτέ όμως ότι έπρεπε να επαναπροσδιορίσω την εικόνα μου σε σχέση με το τι προβλήθηκε τότε. Αυτό που λένε ότι «πρέπει να φύγει το ριάλιτι από πάνω σου». Λες και είναι βρωμιά.

Εγώ το έζησα όπως ζω τη ζωή μου μέχρι σήμερα. Θα πάω με την παντόφλα στο περίπτερο και την επόμενη στιγμή θα φορέσω τη γόβα στο κοκτέιλ. Έκανα πάντα ότι μου κάπνιζε χωρίς να με νοιάζει τι θα πει ο κόσμος.

Κάνετε κάτι πολύ ιδιαίτερο: βοηθάτε ανθρώπους να ξαναδούν το σώμα τους μετά από νόσους ή τραυματισμούς. Υπάρχει στιγμή που δεν μπορείτε να κρατήσετε απόσταση συναισθηματικά;

Η αναδόμηση θηλής με ιατρικό τατουάζ είναι κάτι πολύ ιδιαίτερο. Όπως είναι και το scar camouflage, είτε με χρωστικές είτε με σέρουμ για την αποκατάσταση των ιστών. Πώς να κρατήσεις απόσταση συναισθηματικά όταν σε εμπιστεύεται ένας άνθρωπος και σου δείχνει το πιο μεγάλο του σημάδι; Όταν ξεγυμνώνεται; Όταν σου ανοίγει την καρδιά του και σου λέει το μεγαλύτερο του τραύμα, την ντροπή του, σου εξηγεί πόσο τον επηρεάζουν τα βλέμματα των άλλων και σου λέει πράγματα τα οποία τις περισσότερες φορές δεν έχει πει ούτε στην οικογένειά του!

Ένας άντρας με δύο κόρες 8 και 12 ετών, λέγοντας ψέματα ότι είχε δουλειά, δεν είχε πάει ποτέ στην παραλία μαζί τους από τότε που γεννήθηκαν. Όταν ήταν τεσσάρων, πέρασε κάτω από ένα φορτηγό και αυτό του άφησε μία ουλή από το γοφό μέχρι το πέλμα, και ντρεπόταν. Δεν το συζήτησε σπίτι του ποτέ. Η γυναίκα του το ήξερε από τα συμφραζόμενα.

Μία γυναίκα που είχε περάσει καρκίνο του μαστού έπρεπε να θυμάται συνέχεια να κλειδώνει την πόρτα του μπάνιου γιατί ο μικρός της -τεσσάρων ετών- είχε συνηθίσει να μπαίνει αναπάντεχα. Εκείνη δεν ήθελε να δει την μαμά με θηλή από τη μία και από την άλλη τίποτα. Όμως δεν το είχε μοιραστεί ποτέ με κανέναν.

  «Ιστορίες τέτοιες αμέτρητες. Πώς να μη νιώσεις ταπεινότητα και απέραντη  ευγνωμοσύνη σε αυτήν την εμπιστοσύνη και όλα αυτά τα μαθήματα;»

Όμως άλλο πράγμα είναι να νιώσω το συναίσθημα μαζί με τον άνθρωπο που έχω απέναντι μου και άλλο να κουβαλάω το βάρος του μαζί του. Αυτό έκανα τα πρώτα χρόνια και με διέλυσε. Έπαιρνα κάθε ιστορία σπίτι μου!

Χάρη στα χρόνια αυτογνωσίας που κάνω έμαθα να κρατάω τη δύναμη μου. Όταν χρειάζεται κάποιος να στηριχτεί πάνω σου, εσύ πρέπει να πατάς γερά στη γη. Γιατί αν είσαι αδύναμος, θα πέσετε και οι δύο μαζί.

Τι άλλαξε μέσα σας την πρώτη φορά που είδατε την αντίδραση μιας γυναίκας στον καθρέφτη, μετά τη δουλειά σας;

Τα πάντα, και κυριολεκτώ. Χωρίς να το καταλάβω, με είχε βρει ο σκοπός της ζωής μου.

Κάτι έσπασε μέσα της όταν κοιτάχτηκε, σαν να σκάει μια χύτρα που έχει πιεστεί μήνες με περίεργα συναισθήματα, φόβο, ανασφάλεια... Αισθάνθηκα ότι είχα κάνει κάτι πολύ μεγαλύτερο από μία απλή ζωγραφιά, χωρίς να καταλάβω ακριβώς τι. Το κύμα ανακούφισης που αισθάνθηκε το ένιωσα κι εγώ σχεδόν σωματικά. Σαν να με διαπερνά και μένα θεραπευτικά, μαγικά, μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα.

  «Το βλέμμα της που με κοίταξε σαν να μου έλεγε 1000 λέξεις χωρίς να τις  ξεστομίσει, η αγκαλιά στο τέλος ήταν κι αυτά που το επισφράγισαν σαν μία  μοναδική, δικιά μας ιεροτελεστία. Ήταν τόσο μεγάλο δώρο που 14 χρόνια  μετά, ακόμα προσπαθώ να καταλάβω το μέγεθος του.»

Σήμερα δεν προσπαθώ πια να το εξηγήσω. Ξέρω ότι είναι κάτι πολύ μεγαλύτερο από μένα και το υπηρετώ όσο καλύτερα μπορώ. Με σεβασμό, ταπεινότητα, ανοιχτά μάτια, αυτιά, καρδιά. Γιατί έχω δει πως αυτά με κάνουν καλύτερο άνθρωπο.

Δεν «κάνετε tattoo», δουλεύετε πάνω σε τραύμα. Νιώθετε πιο κοντά στην τέχνη ή στην ψυχολογική αποκατάσταση;

Μετά από 27 χρόνια στο χώρο της δερματοστιξίας, και 13 στο παραϊατρικό τατουάζ, νιώθω πιο κοντά στην ψυχική αποκατάσταση παρά στην τέχνη πια.

Όμως το κομμάτι της τέχνης δεν υπάρχει μόνο για τον πελάτη μας. Θεωρώ πως η τέχνη θεραπεύει και εμάς τους καλλιτέχνες την ώρα που προσφέρουμε τις υπηρεσίες μας. Γιατί όταν αφοσιωνόμαστε στο τατουάζ, είναι κάπως σαν να κάνουμε διαλογισμό. Εκείνη τη στιγμή, απενεργοποιούνται οι σκέψεις μας, οι φόβοι μη τα κάνουμε χειρότερα σε κάποιον που ήδη πέρασε αρκετά και εξαφανίζεται η ιστορία που μόλις ακούσαμε, όσο τρομακτική κι αν ήταν. Είμαστε εμείς και το σχέδιο.

Η τέχνη είναι σίγουρα το ορατό μέσο που αλλάζει τον τρόπο που ο άνθρωπος συνδέεται με την ίδια του την εμπειρία. Όμως αόρατα, και χάρη στην προσωπικότητα του κάθε καλλιτέχνη, δημιουργεί ψυχολογική αποκατάσταση.

Άρα τελικά, δε νομίζω ότι μπορεί να υπάρχει το ένα χωρίς το άλλο. Το ιατρικό (η παραϊατρικό) τατουάζ είναι ψυχολογική αποκατάσταση ΚΑΙ τέχνη.

Πόσο προσωπικό είναι, τελικά, αυτό που κάνετε; Θα γίνει ποτέ “απλά δουλειά”;

Το ιατρικό ή παραϊατρικό τατουάζ μόνο προσωπική υπόθεση μπορεί να είναι. Τίποτε άλλο.

Και αυτό γιατί η ίδια η πράξη είναι σχεδόν παράδοξη: προσπαθούμε να εμφυτεύσουμε μελάνι -υγρό- σε ανθρώπινο δέρμα που είναι 75% νερό. Σαν να προσπαθείς να κρατήσεις ένα σχέδιο από μελάνι μέσα σε ένα ποτήρι με νερό. Από μόνο του, αυτό δείχνει πως είτε δεν πρέπει να είσαι πολύ καλά στα μυαλά σου για να ξεκινήσεις μία τέτοια δουλειά, είτε είσαι πολύ ερωτευμένος με αυτό που κάνεις.

Επιπλέον, στο medical tattoo όμως υπάρχει μια ακόμα πολύ λεπτή πρόκληση. Πρέπει να αποσυνδέσεις την εικόνα της ουλής από το τραύμα που τη δημιούργησε και να τη συνδέσεις με κάτι καινούργιο. Να δημιουργήσεις μια νέα οπτική εμπειρία που θα χτίσει ένα νέο συναίσθημα.

 Το να μεταμορφώνεις (ή εξαφανίσεις) την ουλή ενός ανθρώπου, που, κοιτάζοντάς την, ξαναβίωνε το ατύχημα και τώρα πια έχει να θυμάται τα  γέλια και την ανακούφιση του ραντεβού μας.  Το να μετατρέπεις τα βλέμματα των άλλων από απορία, αμηχανία ή αηδία, σε  βλέμματα θαυμασμού. Αυτό είναι κάτι που δεν μετριέται ούτε με χρόνο  ούτε χρήμα. Και γι’ αυτό την κάνουμε αυτήν τη δουλειά.

Από την εμπειρία σας, τι είναι αυτό που τελικά “σπάει” περισσότερο μια γυναίκα;

Μια γυναίκα που έχει περάσει καρκίνο του μαστού και κάνει αναδόμηση θηλής με ιατρικό τατουάζ, έρχεται για ένα από τους δύο παρακάτω λόγους: να κάνει «το τελικό στάδιο αποκατάστασης», άλλο ένα ραντεβού στην ατζέντα της διαδρομής της ασθένειας. Ή επειδή ο γιατρός «απείλησε» πως αν δεν το κάνει να μην ξανάρθει στο ιατρείο! Και αυτό το κάνει με αγάπη, επειδή ξέρει πόσο όμορφα θα νιώσει εκείνη μετά.

Όμως, από τις πολλές επεμβάσεις, τα μπες-βγες σε νοσοκομεία, κλινικές, ιατρεία, τις εντολές των γιατρών, τον φόβο μην πεθάνει, έχει σπάσει το ηθικό της και πολλές φορές, δεν θέλει να ασχοληθεί άλλο με το στήθος της. Είναι παραδομένη στις εντολές περιμένοντας να ακούσει μια και μοναδική φράση: τον γιατρό της να λέει πως από τώρα και πέρα, δεν χρειάζεται να ανησυχεί.

Μέχρι τότε, έχει πατήσει pause. Και αυτή η εικόνα είναι που μου ραγίζει πάντα την καρδιά. Να βλέπεις ένα πλάσμα που έχει γεννηθεί για να λάμπει, να δίνει ζωή, να δημιουργεί κόσμους... με το κεφάλι σκυμμένο; ΔΕΝ ΤΟ ΔΕΧΟΜΑΙ!

Όμως η εμπειρία μου λέει πως αυτό που σπάει τελικά περισσότερο μία γυναίκα είναι η ίδια η γυναίκα. Κανείς δεν μπορεί να μας πονέσει περισσότερο ή να είναι περισσότερα κακός απέναντί μας από τον ίδιο μας τον εαυτό. Είμαστε οι πιο σκληροί κριτές μας. Το πρόγραμμα που βάζουμε εμείς οι γυναίκες για να μπορέσουμε να έχουμε όλο το περίγυρό μας τακτοποιημένο είναι απλά αδύνατον. Και όμως τα καταφέρνουμε! Αλλά με τι κόστος.

Όταν μιλάμε για μια γυναίκα που έχει περάσει καρκίνο του μαστού, πιστεύω ότι αυτό που της «σπάει» την ατελείωτη δυνατότητα που έχει να κάνει τα πάντα, είναι που πρέπει να ακολουθεί εντολές χωρίς να έχει επιλογή, ούτε γνώμη. Από την ανακοίνωση της λέξης «καρκίνος» ξεκινά ένας μαραθώνιος. Συνέχεια της λένε τι να κάνει: «Βγάλε τα ρούχα σου», «σήκωσε τα χέρια σου», «τάδε ώρα έχεις χημειοθεραπεία», «σε τρεις μήνες έχεις επαναληπτικές εξετάσεις», «κάτσε», «μη βιάζεσαι», «δεν γίνεται», «εγώ θα σου πω πότε», «τι εννοείς δεν είναι ωραίο το στήθος σου, δεν χαίρεσαι που επέζησες;»...

Και μέχρι να ακούσει την λέξη «τελείωσε», το μόνο που κάνει είναι να ακολουθεί εντολές «αν δεν θέλει να πεθάνει». Δεν μπορεί να επαναστατήσει. Δεν μπορεί να πάρει τη ζωή της στα χέρια της. Ξεγυμνώνεται από κάθε άποψη και έτσι, περιμένοντας την απελευθέρωση της, κάποια στιγμή κουράζεται και «σπάει». Φοράει προσωπείο αλλά μέσα της υποκύπτει. Παραδίνεται. Τα παρατάει.

  «Δεν υπάρχει κάτι πιο όμορφο από το να πεις σε μια γυναίκα «τι χρώμα  θέλεις τη θηλή σου;» και ξαφνικά να δεις στο βλέμμα της μία σπίθα. Σαν  να σου λέει «τι; Μπορώ να διαλέξω; Με ρωτάει κάποιος τη γνώμη μου;» Έχει  να της συμβεί από 2 έως 20 χρόνια αυτό!»

Και όταν δίνεις σε μία γυναίκα επιλογή, μπορεί να σου φτιάξει ολόκληρους κόσμους μαγικούς.

Αν αυτή τη στιγμή μάς διαβάζει μια γυναίκα που περνάει κάτι δύσκολο, τι θα της λέγατε; Όχι ως επαγγελματίας. Ως άνθρωπος.

Για πολλά χρόνια, όταν συναντούσα κάποιον που πέρναγε δύσκολα, αισθανόμουν την ανάγκη να «τον αναλάβω», να γεμίσω το κενό με λόγια από αμηχανία, γιατί δεν ήξερα πώς να διαχειριστώ τα συναισθήματα μου. Ευτυχώς, έχω πια φύγει από αυτήν την εποχή.

Σε μια γυναίκα που πέρασε ξυστά τον θάνατο -ενώ εγώ έβλεπα νετφλιξ στον καναπέ μου- τι ενθάρρυνση να δώσω; Θα ήμουν γελοία αν πίστευα πως μπορώ να καταλάβω τι πέρασε! Όχι, αν ερχόταν να κάτσει δίπλα μου θα παρέμενα σιωπηλή. Θα ήθελα να της δείξω έτσι ότι απλά υπάρχω εκεί αν με χρειαστεί.

Αν πάλι με ρώταγε, αυτό που ρωτάνε πρώτα όλες οι ηρωίδες του καρκίνου του μαστού σχεδόν με απόγνωση : «γιατί;» «Γιατί σ’εμένα;» Θα της απαντούσα σταθερά «γιατί όχι σ’εσένα; Άσε τα γιατί τώρα και πάμε να δούμε από δω και πέρα τι θα κάνουμε».

Βλέπετε καθημερινά σώματα μετά από νόσους ή τραυματισμούς. Έχει αλλάξει ο τρόπος που βλέπετε την ομορφιά;

Εντελώς. Την πρώτη φορά που βλέπεις μία άσχημη ουλή σίγουρα σοκάρεσαι. Όταν όμως μετά ακούς την ιστορία από πίσω της, βλέπεις την δύναμη του ανθρώπου που επέζησε για να στην διηγηθεί, δεν βλέπεις πια ουλή. Άσε που εμείς οι tattoo artists, τα πάντα τα βλέπουμε σαν σχέδια. Σαν μορφές. Σαν κύκλους, τρίγωνα, εξάγωνα...

Εκεί όμως, βλέπεις ένα σχήμα πιο σημαντικό απ’ τα άλλα. Γιατί αυτό εμπεριέχει μία ιστορία και ένα μεγάλο μάθημα για σένα που έχεις την τύχη και την τιμή, αυτός ο ήρωας να την μοιραστεί μαζί σου.

   «Μόλις τελειώσεις το tattoo σου, είσαι μάρτυρας της αλλαγής της ψυχής  του! Και αυτό, σε δένει για πάντα μαζί του. Σαν αυτός ο μακρινός  συγγενής που τον αγαπάς πολύ, τον βλέπεις μία φορά κάθε πέντε χρόνια  αλλά με μία ματιά, τα έχετε πει όλα. Πες μου ποια άλλη δουλειά σου κάνει τέτοιο δώρο;»

Αυτό έχει αλλάξει και την σχέση που έχω με την δική μου ομορφιά. Βλέπω μια γκρίζα τρίχα στα μαλλιά μου και αναρωτιέμαι με χαμόγελο πως θα είμαι με γκρίζα μαλλιά. Σταμάτησα να κάνω Botox. Δεν βάφομαι πια για να ανεβάσω video στα socials όπως έκανα κάποτε. Τα περισσότερα video τα κάνω μετά την γυμναστική όπου καταλαβαίνεις σε τι κατάσταση είμαι!

Όμως αυτή είμαι και σε όποιον αρέσω. Και αυτοί είμαστε. Να μας αγαπάμε όπως είμαστε, επειδή εκεί είναι η ομορφιά. Στην αλήθεια χωρίς φίλτρο. Και στην διαφορετικότητά μας.

Έχετε αρνηθείτε να κάνετε cover-up επειδή νιώσατε ότι ο άνθρωπος απέναντί σας δεν ήταν έτοιμος ψυχολογικά;

Η δουλειά ενός σωστού tattoo artist -και ύστερα medical tattoo artist- είναι να προστατεύει τον πελάτη του από τον εαυτό του, ειδικά όταν μιλάμε για κάλυψη ουλής. Όλοι όταν έρχονται έχουν μία ιδέα για αυτό που θέλουν να κάνουν αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι υλοποιείται κιόλας! Η δουλειά μας είναι να απλώσουμε μπροστά τους τους τρόπους που έχουμε να δουλέψουμε και να αποκλείσουμε κάποια σχέδια ή να προτείνουμε άλλα έτσι ώστε να φτάσουμε στο καλύτερο αποτέλεσμα.

Αυτό σημαίνει πως πολλές φορές θα αρνηθούμε να κάνουμε αυτό που ζητάνε. Ένα παράδειγμα χωρίς πολλές λεπτομέρειες: γραμμικά σχέδια πάνω σε ουλές δεν γίνονται. Γιατί είναι νεκρός ιστός και δεν υπάρχει κάποιο κύτταρο που να μπορεί να κρατήσει, έστω και λίγο, το μελάνι σε μία ευθεία γραμμή. Πάντα θα το ποτίσει και θα απλώσει. Έτσι κάθε φορά που μου ζητάνε λεπτεπίλεπτα σχέδια, γραμμικά, ή λέξεις πάνω στις ουλές οπωσδήποτε θα αναθεωρήσουν και θα αλλάξουν σχέδιο.

Εγώ έχω βρει αυτήν την τεχνική: Πρώτα μιλάω με μηνύματα για μέρες, ανταλλάσσοντας σχέδια και απόψεις. Έτσι σιγά σιγά, τους εκπαιδεύω στο πώς γίνεται ένα τατουάζ: είναι πολλές πληροφορίες και χρειάζονται χρόνο για να αφομοιωθούν.

  «Μόλις φτάσουμε σε κάτι υλοποιήσιμο, κλείνω μια ώρα ραντεβού για να δούμε  από κοντά το σχέδιο, αρχικά στον υπολογιστή, τοποθετημένο πάνω στο σώμα  με Photoshop και ύστερα «χαζό» ζωγραφισμένο πάνω του με μαρκαδόρο.»

Και τότε... τον/την στέλνω σπίτι του/της! Παρά τα λόγια, πλέον ξέρω ότι χρειάζεται η πληροφορία να καταλαγιάσει και αυτό γίνεται μόνο με τον ύπνο. Πάντα λέω, «εάν ξυπνήσεις αύριο το πρωί και είσαι τόσο ενθουσιασμένος/η με το σχέδιο όσο είσαι τώρα, κλείνουμε αμέσως ραντεβού!». Πιο συχνά μου έχει συμβεί να με καλέσουν την επόμενη μέρα για να μου πουν “ευτυχώς που δεν το έκανα”, παρά να προχωρήσουν.

Ζούμε στην εποχή του “αγάπα τις ατέλειές σου”, αλλά η δουλειά σας τις μεταμορφώνει. Αντίφαση ή ρεαλισμός;

Ναι, προωθείται το “αγάπα τις ατέλειές σου” αλλά κατά βάθος κρύβει μεγάλη υποκρισία. Στην πράξη, ο κόσμος δεν έχει μάθει να σέβεται και να αγαπά πραγματικά τις ιδιαιτερότητες. Ειδικά σε μια χώρα όπου κυριαρχεί το «τίνος είσαι’συ;» «θα κάνετε παιδί;», «έχεις παχύνει;», «δεν θα παντρευτείς;» και άλλα όμορφα τέτοια... Και τις ουλές τις κοιτάζουμε επίμονα, ρωτάμε αδιάκριτα «τι είναι αυτό;», «πότε το έπαθες;».

Δεν λέω να μη ρωτήσεις. Εγώ είμαι η πρώτη που θέλω να αγγίξω μια ουλή και να ρωτήσω. Αλλά αν το κάνουμε από πραγματική παιδική περιέργεια, θα είναι ένας τρόπος να γνωριστούμε και να προχωρήσουμε παρακάτω. Όχι ένας τρόπος να κρίνουμε, να συγκριθούμε, να νιώσουμε ανώτεροι ή απλώς πιο τυχεροί.

Η δική μου δουλειά, τελικά, δεν είναι να διορθώνω ουλές. Είναι να μεταμορφώνω το συναίσθημα μέσα από την τέχνη. Και εκεί, δεν υπάρχει σωστό ή λάθος. Υπάρχει μόνο αυτό που κάνει τον άνθρωπο να νιώθει όμορφα με τον εαυτό του.

(Photo credits: Ρεβέκκα Γιαννοπούλου)