Ο Yves Saint Laurent, μετά την παρουσίαση της συλλογής της Άνοιξης/ Καλοκαίρι στο Παρίσι το 1984./Φωτογραφία: AP Images

Γιατί ο YSL έγινε Saint Laurent; Η ιστορία πίσω από το πιο συζητημένο rebranding

Στον κόσμο της μόδας, λίγα ονόματα έχουν αποκτήσει το κύρος και τη διαχρονικότητα του Yves Saint Laurent.

Δεν μιλάμε μόνο για έναν σχεδιαστή, αλλά για έναν άνθρωπο που άλλαξε τον τρόπο που ντύνονται οι γυναίκες, που έφερε το ανδρικό σμόκιν στη γυναικεία γκαρνταρόμπα και που, με έναν τρόπο, έκανε τη μόδα πιο ελεύθερη.

Η επιμελήτρια Florence Muller περνάει δίπλα από την πινακίδα της έκθεσης «Yves Saint Laurent: The Retrospective» στο Μουσείο Τέχνης του Ντένβερ στο Κολοράντο. Η έκθεση πραγματοποίηθηκε το 2012 και περιλάμβανε μια επιλογή από 200 ενδύματα υψηλής ραπτικής του αείμνηστου σχεδιαστή./Φωτογραφία: AP Images

Γι’ αυτό και τα αρχικά YSL απέκτησαν τόσο μεγάλη σημασία. Δεν ήταν απλώς ένα λογότυπο πάνω σε μια τσάντα, ήταν ταυτότητα, ιστορία και κύρος. Όταν, λοιπόν, στις αρχές της δεκαετίας του 2010, το όνομα άρχισε να εμφανίζεται ως «Saint Laurent», χωρίς το «Yves», η αντίδραση ήταν σχεδόν αναπόφευκτη. Για πολλούς, ήταν σαν να αφαιρείται το πιο προσωπικό κομμάτι από τον οίκο.

Αυτό που έχει ενδιαφέρον όμως είναι ότι η αλλαγή αυτή δεν έγινε τυχαία, ούτε για λόγους εντυπωσιασμού.

Μια νέα εποχή ξεκινά

Το 2012 σηματοδότησε ένα καθοριστικό σημείο τον οίκο. Ο Hedi Slimane ανέλαβε τη θέση του καλλιτεχνικού διευθυντή, φέρνοντας μαζί του μια ξεκάθαρη, αυστηρή και σύγχρονη αισθητική. Από την πρώτη στιγμή, έγινε σαφές ότι δεν σκόπευε απλώς να συνεχίσει την παράδοση, αλλά να την επανερμηνεύσει.

Ο Hedi Slimane/Φωτογραφία: IG @sfcreative__

Η πιο ηχηρή του κίνηση ήταν η μετονομασία της σειράς prêt-à-porter σε «Saint Laurent Paris», αφαιρώντας πλήρως το μικρό όνομα του ιδρυτή. Σε έναν χώρο όπου η κληρονομιά και το όνομα έχουν σχεδόν ιερό χαρακτήρα, αυτή η απόφαση θεωρήθηκε ριζοσπαστική, ακόμη και προκλητική.

Φωτογραφία: AP Images

Ωστόσο, πίσω από την τόλμη αυτή κρυβόταν μια σαφής πρόθεση: να σηματοδοτηθεί η αρχή μιας νέας δημιουργικής εποχής.

Ρήξη ή επιστροφή στις ρίζες;

Παρά τις πρώτες εντυπώσεις, ο Slimane δεν επιδίωκε να αποκόψει τον οίκο από το παρελθόν του. Αντίθετα, υποστήριξε ότι η επιλογή του αποτελούσε μια συνειδητή επιστροφή στις ρίζες του brand.

Το 1966, ο Yves Saint Laurent είχε ήδη φέρει επανάσταση στη μόδα με τη δημιουργία της σειράς Saint Laurent Rive Gauche, μιας από τις πρώτες ready-to-wear συλλογές που απευθύνονταν σε ευρύτερο κοινό. Ήταν μια τομή που έφερε τη high fashion πιο κοντά στην καθημερινότητα και συνέδεσε το όνομα του οίκου με τη νεανική κουλτούρα και τον μοντερνισμό.

Ο Yves Saint Laurent στέκεται έξω από την πρώτη του αλυσίδα στο Λονδίνο με ready-to-wear ρούχα, τα Rive Gauche στην Bond Street την ημέρα των εγκαινίων, στις 10 Σεπτεμβρίου 1969. Μάλιστα φοράει ρούχα από τη συλλογή του σε στιλ σαφάρι που κυκλοφόρησε εκείνη την εποχή./Φωτογραφία: AP Images

Αναβιώνοντας το «Saint Laurent», ο Slimane επιχείρησε να επανασυνδέσει το brand με εκείνο το πνεύμα: πιο άμεσο, πιο σύγχρονο, πιο ζωντανό. Ακόμη και η τυπογραφία που υιοθέτησε παρέπεμπε στις αισθητικές επιλογές της δεκαετίας του ’60, ενισχύοντας αυτή τη γέφυρα μεταξύ παρελθόντος και παρόντος.

Παρά τον θόρυβο που προκάλεσε η αλλαγή, το λογότυπο, YSL, δεν εξαφανίστηκε ποτέ στην ουσία. Το εμβληματικό μονόγραμμα, σχεδιασμένο το 1961, συνέχισε να κοσμεί τσάντες, παπούτσια και καλλυντικά, διατηρώντας ζωντανή την οπτική ταυτότητα του οίκου. Στην πράξη, δημιουργήθηκε μια ενδιαφέρουσα διπλή ταυτότητα: αφενός, ότι το logo «Saint Laurent» εκπροσωπεί τη σύγχρονη, fashion-forward πλευρά του brand, ενώ το «YSL» λειτουργεί ως σύμβολο κληρονομιάς, πολυτέλειας και διαχρονικής αξίας.

Ρούχα εμπνευσμένα από το Μαρόκο, μέρος της συλλογής Imaginary Journeys, τα οποία εκτέθηκαν στην έκθεση «Yves Saint Laurent: The Retrospective» στο Μουσείο Τέχνης του Ντένβερ στο Κολοράντο και πραγματοποιήθηκε το 2012./Φωτογραφία: AP Images

Αυτή η ισορροπία αποδείχθηκε κρίσιμη καθώς η πλήρης εγκατάλειψή της θα μπορούσε να αποδυναμώσει το brand. Αντίθετα, η συνύπαρξη των δύο ονομάτων επέτρεψε στον οίκο να εξελιχθεί χωρίς να χάσει την ταυτότητά του.

Αντιδράσεις και αμφισβήτηση

Η αλλαγή, όπως ήταν αναμενόμενο, δεν έγινε δεκτή χωρίς αντιδράσεις. Πολλοί θεώρησαν ότι η αφαίρεση του «Yves» αποπροσωποποιεί τον οίκο και μειώνει την επιρροή του ίδιου του ιδρυτή.

Σε μια εποχή όπου τα αρχικά ενός brand μπορούν να έχουν σχεδόν μυθική αξία, το YSL θεωρούνταν αναντικατάστατο. Τα social media γέμισαν με επικριτικά σχόλια, ενώ αρκετοί χαρακτήρισαν το νέο όνομα πιο «ψυχρό» ή «ουδέτερο».

Ο Yves Saint Laurent με την Paloma Picasso στο Musee des Arts de la Mode, στο Παρίσι στις 29 Μαΐου 1986./Φωτογραφία: AP Images

Κι όμως, ο Slimane δεν υποχώρησε. Αντιμετώπισε την κριτική ως μέρος μιας αναπόφευκτης μετάβασης και επέμεινε στο όραμά του, τονίζοντας ότι η αλλαγή δεν ήταν διαγραφή της ιστορίας, αλλά επανατοποθέτησή της.

Η Cara Delevingne φωτογραφημένη με ρούχα που σχεδίασε ο Hedi Slimane για τον Saint Laurent το 2012/Φωτογραφία: IG @hedislimane

Το rebranding δεν περιορίστηκε, όμως, μόνο στο όνομα. Συνοδεύτηκε από μια ευρύτερη ανανέωση που επηρέασε κάθε πτυχή του οίκου.

Τα καταστήματα επανασχεδιάστηκαν, η οπτική ταυτότητα εκσυγχρονίστηκε και το δημιουργικό γραφείο μεταφέρθηκε στο Λος Άντζελες, μια κίνηση που συμβόλιζε τη στροφή προς μια πιο διεθνή, λιγότερο «παραδοσιακά γαλλική» αισθητική.

Επιπλέον, το στιλ έγινε πιο αιχμηρό: στενές γραμμές, δερμάτινα στοιχεία, έντονες επιρροές από τη μουσική σκηνή και μια πιο σκοτεινή, rock διάθεση. Ήταν μια σαφής απομάκρυνση από την κλασική, εκλεπτυσμένη λάμψη του παρελθόντος, και ταυτόχρονα μια προσπάθεια να προσελκυστεί ένα νεότερο κοινό.

Ρούχα από τη συλλογή που σχεδίασε ο Hedi Slimane για τον Saint Laurent το 2012/Φωτογραφία: IG @hedislimane

Εμπορικά, η στρατηγική απέδωσε. Ο οίκος γνώρισε σημαντική ανάπτυξη, αποδεικνύοντας ότι ακόμη και οι πιο τολμηρές αλλαγές μπορούν να πετύχουν όταν συνοδεύονται από συνεκτικό όραμα.

Σήμερα, περισσότερο από μια δεκαετία μετά, το «Saint Laurent» έχει καθιερωθεί ως το βασικό όνομα του οίκου, ιδιαίτερα για τις νεότερες γενιές. Παράλληλα, το YSL παραμένει ζωντανό και ισχυρό, λειτουργώντας ως γέφυρα με το παρελθόν.

O Yves Saint Laurent δέχεται ένα φιλί από το μοντέλο Eva Helsing μετά την επίδειξη της φθινοπωρινής και χειμερινής του μόδας στο Παρίσι το 1963. Ο Saint Laurent είχε ονομάσει τη συλλογή «Good Mood»./Φωτογραφία: AP Images

Η μετάβαση αυτή αποτελεί ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα του πώς οι οίκοι πολυτελείας διαχειρίζονται την εξέλιξή τους, όχι απορρίπτοντας την ιστορία τους, αλλά επαναδιατυπώνοντάς την.

Η ιστορία του Saint Laurent δεν είναι μια ιστορία απώλειας ταυτότητας. Είναι μια απόδειξη ότι ακόμη και τα πιο εδραιωμένα σύμβολα της μόδας πρέπει να μεταμορφώνονται για να παραμένουν επίκαιρα.