Έτσι θα μοιάζουν οι κήποι το 2050, σύμφωνα με αρχιτέκτονα τοπίου
Η κλιματική αλλαγή αλλά και η τεχνολογία φαίνεται πως θα αλλάξουν ριζικά τη μορφή των κήπων μας.
Φυτά ανθεκτικά στην ξηρασία, μεσογειακά δέντρα, έξυπνες τεχνολογίες και καλλιέργειες σε κάθετες επιφάνειες αναμένεται να κυριαρχήσουν στους κήπους του 2050, σύμφωνα με την Kovacs, αρχιτέκτονα τοπίου, που φέτος παρουσιάζει τον κήπο «Illusion 2050» στο RHS Hampton Court Palace Garden Festival, στο Λονδίνο.
Ο κήπος της εντάσσεται στην καινούρια ενότητα Gardens Of Curiosity και στοχεύει να δείξει πώς η κηπουρική μπορεί να προσαρμοστεί στην κλιματική αλλαγή, χωρίς να χάσει την ομορφιά ή τη βιοποικιλότητα, σύμφωνα με τον βρετανικό Independent.
Η Kovacs παραπέμπει σε έκθεση των Βασιλικών Βοτανικών Κήπων Kew του 2024, σύμφωνα με την οποία πάνω από το 50% των δέντρων, όπως η δρυς, η οξιά και το πουρνάρι, ενδέχεται να κινδυνεύσουν ως το 2090.
Πώς θα είναι οι κήποι μας το 2050
Η έκθεση καλεί την κηποτεχνία και τον πολεοδομικό σχεδιασμό να αυξήσουν τη φυτική ποικιλία. «Ψάχνουν για λύσεις, για φυτά που να αντικαταστήσουν όσα δεν θα αντέξουν τις νέες συνθήκες. Πρέπει να υιοθετήσουμε τις ίδιες αρχές», λέει. «Όλοι μπορούμε να συμβάλουμε».
Η Kovacs προβλέπει πως μέχρι το 2050, θα υπάρχει μεγαλύτερη επίγνωση γύρω από τα φυσικά και βιώσιμα υλικά, με μεγαλύτερη χρήση σε ανακυκλωμένες ή επαναχρησιμοποιημένες πρώτες ύλες. «Θα επιστρέψουμε στα φυσικά υλικά. Τα φυτά θα είναι χαμηλής συντήρησης».
Η τεχνολογία θα παίζει καθοριστικό ρόλο. «Μέχρι το 2050, ο σχεδιαστής του κήπου θα δημιουργεί ψηφιακά τη λίστα φυτών, και ένα σύστημα θα αποφασίζει πότε θα ποτίζεται το κάθε φυτό».
Θα κυριαρχήσουν ο φιλικός προς την άγρια ζωή φωτισμός, τα συστήματα άρδευσης με αισθητήρες βροχής και εφαρμογές με πληροφορίες για την καλλιέργεια.
Η καλλιέργεια λαχανικών θα γίνεται πιο υπολογισμένα. Τα συστήματα θα λαμβάνουν υπόψη τις ανάγκες της οικογένειας, τον απαιτούμενο όγκο παραγωγής και θα αποθαρρύνουν καλλιέργειες όπως οι ντομάτες, που δεν επιβιώνουν χωρίς τακτικό πότισμα.
Αντίθετα, τα εσπεριδοειδή και τα σταφύλια θα έχουν καλύτερες αποδόσεις σε θερμότερο κλίμα.
Δέντρα μεσογειακής καταγωγής, όπως οι ελιές, θα ευδοκιμήσουν περισσότερο. «Η οξιά θα είναι ευάλωτη. Αλλά σε διακοσμητικούς κήπους, ιταλικά κυπαρίσσια και είδη όπως οι Trachycarpus θα προσαρμοστούν καλύτερα».
Η έμφαση θα δοθεί σε φυτά ανθεκτικά στην ξηρασία, όπως οι λεβάντες, τα ερύγγια και τα διακοσμητικά αγρωστώδη. «Τα αγρωστώδη είναι εξαιρετικά φυτά. Αγαπώ ιδιαίτερα τα Sesleria autumnalis γιατί διατηρούνται όμορφα όλο τον χρόνο και είναι αειθαλή με ελάχιστες απαιτήσεις». Αντίθετα, φυτά όπως οι ορτανσίες θα χαθούν σταδιακά επειδή απαιτούν πολύ νερό.
Όσοι έχουν περιορισμένο χώρο θα καταφύγουν στη κάθετη φύτευση. Οι λαχανόκηποι θα οργανώνονται σε κρεμαστά συστήματα, με καλύτερη πρόσβαση στον ήλιο και αυτόματη άρδευση μέσω αισθητήρων.
Αλλαγή νοοτροπίας και επαναπροσδιορισμός της αισθητικής
Η βιωσιμότητα θα συνεχίσει να είναι βασικό κριτήριο σχεδιασμού. «Στο λεξικό, η βιωσιμότητα σημαίνει κάτι που μπορεί να διατηρηθεί. Εγώ ρωτάω: μπορούν οι πελάτες μου να το συντηρήσουν; Ταιριάζει στον τρόπο ζωής τους;».
Οι κήποι θα μοιάζουν περισσότερο με λιβάδια. «Πολυετή φυτά όπως τα σάλβια, ερύγγια, σέδουμ, έχουν μεσογειακή καταγωγή, δεν απαιτούν πολλά και είναι όμορφα όλες τις εποχές».
Οι βολβοί θα διατηρήσουν τη θέση τους. «Αποθηκεύουν ενέργεια και είναι ιδανικοί για να εμπλουτίσεις τον κήπο. Τα allium είναι εντυπωσιακά, με διαφορετικά σχήματα και μεγέθη, και πολύ αξιόπιστα».
Το νερό θα αποκτήσει νέες χρήσεις. Βαρέλια για τη συλλογή βρόχινου νερού και κυκλικά συστήματα καθαρισμού με ηλιακή ενέργεια θα γίνουν σύνηθες φαινόμενο. «Το νερό είναι όχι μόνο χρήσιμο, αλλά και αισθητικά όμορφο. Βοηθάει και στην ψυχική υγεία. Ως το 2050, περισσότεροι άνθρωποι θα βλέπουν την ενασχόληση με τον κήπο ως τρόπο ζωής, σύνδεση με τη φύση και καταπολέμηση του άγχους».
Το κλασικό γκαζόν θα χάσει έδαφος. «Οι Βρετανοί το αγαπούν, αλλά για την άγρια ζωή είναι νεκρός χώρος. Δεν προσελκύει ούτε πουλιά, ούτε πεταλούδες, ούτε μέλισσες. Μόνο θάμνοι, πολυετή φυτά και λουλούδια φέρνουν επικονιαστές».
Τα πολυετή φυτά θα ευνοηθούν από την κλιματική αλλαγή. Θα προσφέρουν καταφύγιο σε έντομα και η φύτευση σε στρώσεις θα προστατεύει τα πιο ευαίσθητα είδη με φυσική σκίαση.
