Γιατί μετά τα 50 παίρνουμε πιο εύκολα λίπος στην κοιλιά -Δεν φταίει μόνο το φαγητό
Για πολλές γυναίκες έρχεται κάποια στιγμή που το σώμα μοιάζει να αλλάζει τους κανόνες του. Η ζυγαριά μπορεί να δείχνει λίγα κιλά παραπάνω, η διατροφή να έχει παραμείνει παρόμοια με εκείνη των προηγούμενων χρόνων, όμως η περιοχή της κοιλιάς φαίνεται διαφορετική: η κοιλιά αυξάνεται, η μέση αλλάζει και η απώλεια αυτών των πόντων μοιάζει πολύ πιο δύσκολη σε σχέση με το παρελθόν.
Δεν πρόκειται μόνο για μια αισθητική αντίληψη. Μετά τα 50, ιδιαίτερα κατά την εμμηνόπαυση, ο οργανισμός περνά από μια σειρά βιολογικών αλλαγών που επηρεάζουν την κατανομή του λίπους, τη μυϊκή μάζα και τον τρόπο με τον οποίο το σώμα χρησιμοποιεί την ενέργεια. Έρευνες έχουν δείξει ότι η μείωση των οιστρογόνων ευνοεί την αυξημένη τάση συσσώρευσης λίπους στην περιοχή της κοιλιάς, ιδιαίτερα του σπλαχνικού λίπους, δηλαδή του λίπους που περιβάλλει τα εσωτερικά όργανα και συνδέεται περισσότερο με τον μεταβολικό κίνδυνο.
Η «κοιλιά της εμμηνόπαυσης» δεν είναι μόνο αισθητικό πρόβλημα
Για χρόνια, η αλλαγή στη σιλουέτα μετά τα 50 ερμηνευόταν κυρίως ως πρόβλημα αύξησης του βάρους. Στην πραγματικότητα, το φαινόμενο είναι πιο σύνθετο. Πριν από την εμμηνόπαυση, ο γυναικείος λιπώδης ιστός τείνει να συγκεντρώνεται περισσότερο στους γοφούς και τους γλουτούς, ενώ με τη μείωση των οιστρογόνων αυξάνεται η ανακατανομή του λίπους προς την κοιλιά. Το αποτέλεσμα είναι μια διαφορετική σωματική μορφολογία, ακόμη και όταν το συνολικό βάρος δεν μεταβάλλεται σημαντικά.
Το σπλαχνικό λίπος, επιπλέον, δεν αποτελεί απλώς μια αποθήκη ενέργειας. Είναι ένας μεταβολικά ενεργός ιστός, ικανός να παράγει φλεγμονώδη μόρια και να επηρεάζει την ευαισθησία στην ινσουλίνη, την αρτηριακή πίεση και την καρδιαγγειακή υγεία. Για τον λόγο αυτό, η περίμετρος της μέσης αποτελεί σημαντικό δείκτη και από ιατρικής πλευράς, όχι μόνο από αισθητικής.
Η πραγματική αλλαγή συχνά είναι κρυμμένη: Χάνουμε μυϊκή μάζα
Μία από τις λιγότερο γνωστές πτυχές αφορά τη μυϊκή μάζα. Καθώς μεγαλώνουμε, το σώμα τείνει φυσιολογικά να χάνει μυϊκό ιστό. Αυτή η διαδικασία, που ονομάζεται σαρκοπενία, μπορεί να ξεκινήσει ήδη από την τέταρτη δεκαετία της ζωής και να γίνει πιο εμφανής μετά την εμμηνόπαυση.
Το πρόβλημα είναι ότι οι μύες δεν χρησιμεύουν μόνο στην κίνηση: Αποτελούν ένα πραγματικό μεταβολικά ενεργό όργανο. Καταναλώνουν ενέργεια, βοηθούν στη διατήρηση σταθερών επιπέδων γλυκόζης στο αίμα και συμβάλλουν στη διαμόρφωση της σωματικής σύστασης. Όταν μειώνεται η μυϊκή μάζα, μπορεί να μειωθεί και ο βασικός μεταβολικός ρυθμός, με αποτέλεσμα το σώμα να τείνει ευκολότερα να αποθηκεύει λίπος, ακόμη και χωρίς σημαντικές αλλαγές στις διατροφικές συνήθειες.
Η συνέπεια είναι μια αλλαγή στη σιλουέτα: Λιγότερη μυϊκή τόνωση, μεγαλύτερη χαλάρωση των ιστών και μεγαλύτερη δυσκολία στη διατήρηση της σωματικής εικόνας που είχαμε παλαιότερα.
Γιατί οι παλιές δίαιτες δεν λειτουργούν πλέον όπως πριν
Πολλές γυναίκες περιγράφουν την ίδια εμπειρία: «Τρώω όπως πάντα, αλλά παίρνω βάρος». Η εξήγηση δεν βρίσκεται μόνο στις θερμίδες που καταναλώνουμε. Με το πέρασμα των χρόνων αλλάζουν η ενεργειακή δαπάνη, η σύσταση του σώματος, ο ύπνος, οι ορμόνες και το επίπεδο της αυθόρμητης καθημερινής δραστηριότητας.
Αυτό δεν σημαίνει ότι μετά την εμμηνόπαυση είναι αδύνατο να χάσει κανείς βάρος. Σημαίνει όμως ότι οι στρατηγικές πρέπει να αλλάξουν. Οι εξαιρετικά περιοριστικές δίαιτες μπορεί να οδηγήσουν σε αρχική απώλεια βάρους, αλλά συχνά προκαλούν και απώλεια μυϊκής μάζας, ακριβώς αυτό που θα έπρεπε να προσπαθούμε να προστατεύσουμε.
Το αποτέλεσμα μπορεί να είναι ένα σώμα με μικρότερο βάρος στη ζυγαριά, αλλά λιγότερο τονωμένο και με ακόμη πιο αργό μεταβολισμό.
Ο πραγματικός σύμμαχος απέναντι στην κοιλιά είναι οι μύες
Αν υπάρχει ένα στοιχείο στο οποίο η έρευνα συμφωνεί ολοένα και περισσότερο, αυτό είναι ο ρόλος της σωματικής άσκησης, και ιδιαίτερα της προπόνησης ενδυνάμωσης. Μετά τα 50 δεν αρκεί πλέον να σκεφτόμαστε μόνο πώς θα «κάψουμε θερμίδες». Γίνεται απαραίτητο να χτίσουμε και να διατηρήσουμε μυϊκή μάζα μέσω ασκήσεων με βάρη, λάστιχα αντίστασης ή ακόμη και με το βάρος του σώματος.
Οι μελέτες σε γυναίκες μετά την εμμηνόπαυση δείχνουν ότι η προπόνηση με αντιστάσεις βοηθά στη διατήρηση της μάζας, στη βελτίωση της σύστασης του σώματος και στην υποστήριξη της μεταβολικής υγείας.
Το περπάτημα παραμένει επίσης σημαντικό, ιδιαίτερα για την καρδιαγγειακή υγεία, όμως για την αντιμετώπιση των αλλαγών στη σωματική μορφολογία που σχετίζονται με την ηλικία, οι μύες αποκτούν κεντρικό ρόλο.
Διατροφή: Δεν χρειάζεται να τρώτε λιγότερο, αλλά να τρώτε καλύτερα
Μετά τα 50, η διατροφή θα πρέπει να προσανατολίζεται κυρίως στην προστασία της μυϊκής μάζας και στη μεταβολική υγεία. Η επαρκής πρόσληψη πρωτεϊνών, κατανεμημένη μέσα στην ημέρα, σε συνδυασμό με φυτικές ίνες, λαχανικά, ποιοτικά λιπαρά και υδατάνθρακες σε ισορροπημένες ποσότητες, μπορεί να βοηθήσει στη διατήρηση καλύτερης σύστασης του σώματος.
Ωστόσο, δεν υπάρχουν τροφές που μπορούν να εξαλείψουν το κοιλιακό λίπος και κανένα συμπλήρωμα διατροφής δεν έχει αποδειχθεί ότι «διαλύει» την κοιλιά της εμμηνόπαυσης. Τα καλλυντικά προϊόντα ή οι αισθητικές θεραπείες μπορεί επίσης να βελτιώσουν προσωρινά την εμφάνιση του δέρματος ή την κατακράτηση υγρών, αλλά δεν μπορούν να επηρεάσουν το σπλαχνικό λίπος ούτε να αντικαταστήσουν την προσπάθεια για τη βελτίωση του μεταβολισμού.
