Ξυπνάτε στις 3 τα ξημερώματα; Δείτε γιατί συμβαίνει και πώς θα ξανακοιμηθείτε
Σε όλο τον κόσμο, πολλοί άνθρωποι ανοίγουν τα μάτια τους σχεδόν κάθε βράδυ γύρω στις 3 τα ξημερώματα. Πρόκειται για ένα παράξενο φαινόμενο: όχι στη 1, ούτε στις 4, αλλά ακριβώς σε αυτή την άβολη ώρα της νύχτας.
Αν ξυπνάτε εκείνη τη στιγμή, πιθανότατα γνωρίζετε καλά την αίσθηση. Το μυαλό αρχίζει ξαφνικά να τρέχει με σκέψεις για όσα πρέπει να κάνετε, για πράγματα που ξεχάσατε ή για δυσάρεστες αναμνήσεις που νομίζατε, πως είχατε αφήσει πίσω. Και φυσικά, ο ύπνος φαίνεται να μην επιστρέφει εύκολα.
Αυτό το ξύπνημα είναι πολύ συνηθισμένο και οφείλεται σε έναν «τέλειο συνδυασμό βιολογίας και αντίδρασης στο στρες». Κατανοώντας, λοιπόν, τι ακριβώς συμβαίνει στο σώμα και στον εγκέφαλό σας εκείνες τις στιγμές, μπορείτε να αντιδράσετε πιο αποτελεσματικά και να επιστρέψετε πιο εύκολα στον ύπνο.
Κατά μέσο όρο, οι ενήλικες έχουν μόνο τρεις νύχτες ποιοτικού ύπνου την εβδομάδα. Για πολλές γυναίκες, μάλιστα, μπορεί να έχουν περάσει μήνες ή ακόμη και χρόνια, χωρίς μια νύχτα πραγματικά αδιάκοπου ύπνου.
Γιατί ξυπνάτε στις 3 τα ξημερώματα;
Είναι θέμα κιρκάδιου ρυθμού
Γύρω στις 3 τα ξημερώματα, το σώμα σας περνά φυσιολογικά σε μια φάση που ονομάζεται «κιρκάδια πτώση». Εκείνη τη στιγμή, μεταβαίνετε από βαθύ ύπνο σε πιο ελαφρύ ύπνο REM, γεγονός που αυξάνει την πιθανότητα να ξυπνήσετε.
Πρόκειται για ένα φυσικά «ευάλωτο» χρονικό παράθυρο. Το σώμα σας αλλάζει ρυθμό και, αν υπάρχει κάποιο υποβόσκον άγχος ή στρες, είναι η στιγμή που μπορεί πιο εύκολα να σας ξυπνήσει.
Έχετε αυξημένη κορτιζόλη
Τα επίπεδα κορτιζόλης στο σώμα σας αυξάνονται φυσιολογικά το πρωί, ώστε να σας βοηθήσουν να ξυπνήσετε και να ξεκινήσετε τη μέρα σας. Όταν, όμως, βιώνετε έντονο στρες, το σώμα μπορεί να απελευθερώσει κορτιζόλη νωρίτερα από το κανονικό, ακόμη και μέσα στη νύχτα.
Ο εγκέφαλος ερμηνεύει αυτή την αύξηση σαν σήμα κινδύνου και αρχίζει να «ψάχνει» για προβλήματα, ακόμη κι αν στην πραγματικότητα δεν υπάρχουν.
Έτσι, μπορεί να αρχίσετε να σκέφτεστε πράγματα που κάνατε ή δεν κάνατε την προηγούμενη ημέρα, ή να αγχώνεστε για μια δύσκολη συνάντηση ή κάποιο σημαντικό γεγονός που έρχεται.
Ο εγκέφαλος λειτουργεί διαφορετικά μέσα στη νύχτα
Οι ανησυχίες συχνά φαίνονται πολύ μεγαλύτερες μέσα στη νύχτα. Όταν, το μυαλό αρχίσει να καταστροφολογεί στις 3 τα ξημερώματα, γίνεται ιδιαίτερα δύσκολο να ξανακοιμηθείτε.
Ο προμετωπιαίος φλοιός του εγκεφάλου, που είναι υπεύθυνος για τη λογική σκέψη και την κρίση, εκείνες τις ώρες είναι σε μεγάλο βαθμό «κοιμισμένος». Αντίθετα, η αμυγδαλή, το κέντρο φόβου και συναισθημάτων του εγκεφάλου, παραμένει ιδιαίτερα ενεργή και ουσιαστικά «παίρνει τον έλεγχο».
Προσπαθείτε να κοιμηθείτε με το ζόρι
Όσο περισσότερο αγχώνεστε, επειδή ξυπνήσατε στις 3 τα ξημερώματα, τόσο πιο δύσκολο γίνεται να ξανακοιμηθείτε. Το άγχος αυξάνει τις ορμόνες του στρες και κρατά το νευρικό σύστημα σε κατάσταση συναγερμού.
Οι ειδικοί συμβουλεύουν, να αποφεύγετε το συνεχές στριφογύρισμα στο κρεβάτι. Αντί γι’ αυτό, μπορείτε να σηκωθείτε για λίγο, να πάτε στην κουζίνα, να πιείτε ένα ρόφημα χωρίς καφεΐνη ή ένα ποτήρι νερό, να ανάψετε ένα φως με χαμηλή ένταση και να διαβάσετε λίγες σελίδες ενός βιβλίου. Αυτό, βοηθά τον εγκέφαλο να χαλαρώσει και να νιώσει ξανά νύστα, ώστε να επιστρέψετε στο κρεβάτι και να κοιμηθείτε.
Το σημαντικό είναι, να μην αντιμετωπίζετε την αφύπνιση σαν «επείγον πρόβλημα». Δείτε τη ως μια προσωρινή κατάσταση που θα περάσει. Έτσι, το νευρικό σας σύστημα θα χαλαρώσει και το κρεβάτι θα συνδεθεί ξανά με την ξεκούραση και όχι με την υπερανάλυση σκέψεων.
Βλέπετε συνέχεια το κινητό σας πριν κοιμηθείτε
Οι περισσότεροι γνωρίζετε, ότι δεν είναι καλή ιδέα να σκρολάρετε στο κινητό λίγο πριν κοιμηθείτε. Το μπλε φως των οθονών εμποδίζει την παραγωγή μελατονίνης, της ορμόνης, δηλαδή, που βοηθά τον οργανισμό να κοιμηθεί.
Αυτή η συνεχής διέγερση κρατά τον εγκέφαλο ενεργό ακόμη και τη νύχτα, αυξάνοντας την πιθανότητα για πιο ελαφρύ ύπνο και συχνά ξυπνήματα.
