Το άθλημα της μακροζωίας: Γιατί το τένις μπορεί να μας χαρίσει περισσότερα χρόνια ζωής
Πολλοί θεωρούν ότι δραστηριότητες όπως το τρέξιμο, προπονήσεις με βάρη ή η yoga είναι εκείνες που συμβάλλουν στην μακροζωία. Η επιστήμη όμως, επιβεβαιώνει ότι το τένις είναι το άθλημα που μπορεί να καταφέρει κάτι τέτοιο.
Πιάστε την ρακέτα και κερδίστε δέκα χρόνια ζωής
Αυτή η θεωρία δεν προέρχεται από κάποιους φανατικούς οπαδούς του αθλήματος, αλλά από μια μελέτη του Πανεπιστημίου της Κοπεγχάγης που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό «Mayo Clinic Proceedings». Η συγκεκριμένη εργασία απέδειξε ότι τα αθλήματα με ρακέτα μπορούν να σας προσθέσουν έως και 9,7 χρόνια ζωής.
Το νούμερο αυτό είναι κατά πολύ ανώτερο από εκείνο άλλων αθλημάτων. Για παράδειγμα, ξεπερνά το μπάντμιντον (6,2 χρόνια), το ποδόσφαιρο (4,7 χρόνια) και, παραδόξως, δραστηριότητες που κάνουμε μόνοι μας όπως είναι το τρέξιμο (3,2 χρόνια) ή το γυμναστήριο (1,5 χρόνο).
Παράλληλα, άλλες έρευνες στις Ηνωμένες Πολιτείες και τη Μεγάλη Βρετανία συνδέουν τα αθλήματα με ρακέτα με χαμηλότερο κίνδυνο θανάτου συγκριτικά με οποιαδήποτε άλλη δραστηριότητα. Εδώ όμως γεννιούνται τα εύλογα ερωτήματα: Το κλειδί βρίσκεται στην ίδια τη φυσική άσκηση ή μήπως επηρεάζει ο κοινωνικοοικονομικός παράγοντας; Καθώς το ποδόσφαιρο ή το τρέξιμο είναι αθλήματα με έντονα λαϊκό χαρακτήρα, το τένις ή το padel συνδέονται συχνά με ανθρώπους υψηλότερου κοινωνικοοικονομικού επιπέδου. Και αυτό δεν σημαίνει απλώς πιο ακριβά αθλητικά παπούτσια και προπονήσεις. Σημαίνει, πρόληψη του στρες, ποιοτικότερη διατροφή, αλλά και ποιοτικό χρόνο με φίλους για αναψυχή. Με λίγα λόγια, περισσότερα από όλα εκείνα τα στοιχεία που συνθέτουν τη μακροζωία.
Αγώνες με φίλους που μας δίνουν ζωή
Σε συνέντευξη που παραχώρησε ο καθηγητής και κλινικός ερευνητής Αρτούρο Φερνάντεζ Κρουζ, υποστηρίζει θερμά την αξία της άσκησης καθαυτής:
«Η συστηματική σωματική δραστηριότητα μάς επιτρέπει να αυξήσουμε τη διάρκεια μιας υγιούς ζωής. Από εκεί και πέρα, τα αθλήματα που γίνονται σε ομάδες ή ζευγάρια έχουν το μεγαλύτερο πλεονέκτημα. Η εξήγηση βασίζεται σε διάφορους παράγοντες, με κυριότερο την κοινωνική σύνδεση κατά τη διάρκεια της άσκησης».
Για τον καθηγητή, αυτό το σημείο είναι κομβικό. Η απομόνωση έχει αποδειχθεί ένας από τους μεγαλύτερους δείκτες θνησιμότητας. Το τένις, αντίθετα, απαιτεί έναν αντίπαλο για να αναμετρηθείς. Και το padel, απαιτεί τέσσερις φίλους έτοιμους να περάσουν καλά.
Η στρατηγική του πρωταθλητή
Την ώρα που στο τρέξιμο ο εγκέφαλος μπαίνει σε κατάσταση «επιβίωσης» και ελέγχου των ζωτικών λειτουργιών, και στην προπόνηση ενδυνάμωσης διαχειρίζεται το πείσμα και την προσπάθεια, στο τένις τα πράγματα είναι διαφορετικά. Πρέπει να είμαστε συνεχώς συγκεντρωμένοι στο μπαλάκι, να υπολογίσουμε πώς έρχεται, πώς θα το χτυπήσουμε και να βρούμε τα αδύνατα σημεία του αντιπάλου. Χωρίς να το καταλαβαίνουμε, όλη αυτή η διαδικασία εξασκεί τη νευροπλαστικότητα του εγκεφάλου.
Αυτό είναι ένα ακόμα μεγάλο συν για να ζήσουμε περισσότερο. Σύμφωνα με τον ειδικό, «το τένις έχει υψηλές γνωστικές απαιτήσεις. Απαιτεί να προβλέπεις, να αντιδράς γρήγορα, να έχεις τέλειο συντονισμό ματιού-χεριού και να παίρνεις συνεχώς αποφάσεις. Αυτό διεγείρει τον εγκέφαλο και το νευρικό σύστημα». Η σύνθεση συντονισμού, στρατηγικής και ταχύτητας κρατά τον εγκέφαλο νέο, αφού πρέπει να αποφασίσει σε χιλιοστά του δευτερολέπτου πού θα στείλει την μπάλα.
Το φυσικό μεσοδιάστημα (Interval)
Ένας ακόμη παράγοντας που λειτουργεί θετικά είναι ότι το τένις, σύμφωνα με τους ειδικούς, μιμείται καλύτερα την ανθρώπινη φυσιολογία σε σχέση με τη γραμμική και συνεχή προσπάθεια. «Το τένις απαιτεί εκρηκτικές προσπάθειες και στη συνέχεια ακολουθεί διάστημα αποκατάστασης. Έτσι, βελτιώνεται η αερόβια και η αναερόβια καρδιομεταβολική ικανότητα, γεγονός που προπονεί αποτελεσματικά το σώμα μας. Κυρίως, όμως, σε κρατάει σε εγρήγορση επειδή είναι ένα παιχνίδι ανταγωνισμού. Και αυτό είναι, στην πραγματικότητα, που παρατείνει τη ζωή», εξηγεί ο ειδικός.
Προσθέτει, μάλιστα, ότι το τένις δεν είναι το μόνο θαυματουργό άθλημα με ρακέτα. Είναι βέβαιος πως το padel ή το squash έχουν παρόμοια αποτελέσματα. Όλο αυτό συνδέεται με την έννοια της «όρμησης» (hormesis) ή της ωφέλιμης δυσφορίας, για την οποία μίλησε ο ειδικός μαζί με την ερευνήτρια μακροζωίας Μόνικα ντε λα Φουέντε στο πρόσφατο συνέδριο Welife Longevidad. Αυτή η ορμητική ρύθμιση μέσω της άσκησης μας βοηθά να βελτιωνόμαστε ξεκινώντας από μικρές μυϊκές ρήξεις. Όταν προπονούμαστε, αναγκάζουμε το σώμα να ενεργοποιήσει τους μηχανισμούς αυτοδιόρθωσης για να δημιουργήσει μια προσαρμοστική απάντηση. Παράλληλα, το τένις χτίζει ψυχική ανθεκτικότητα, υπομονή και την ικανότητα να αποδέχεσαι την ήττα χωρίς νεύρα (αφού η κακή διάθεση αφαιρεί χρόνια ζωής).